Rusya, Eylül 19-20 gece saldırısında Ukrayna'ya 138 İHA fırlattı; 101'i düşürüldü
Rusya, 19 Eylül akşamı başlayıp 20 Eylül sabahına kadar süren saldırıda Ukrayna'ya 138 adet Shahed, Gerbera ve "Parodia" tipi saldırı İHA'sı fırlattı. Ukrayna Hava Kuvvetleri, 08:00 itibarıyla 101 İHA'nın düşürüldüğünü veya bastırıldığını, 17 noktada isabet kaydedildiğini açıkladı. Kiev Bölgesi'nde bir kadın ve iki küçük çocuğu hayatını kaybetti; hastanede ölen bir çocukla bölgedeki ölü sayısı dörde (üç çocuk, bir kadın) yükseldi. Kiev şehrinde bir kadın yaralandı; bölgede 31-34 sivil tesis hasar gördü.
Öne çıkanlar
- Rusya, 19-20 Eylül gecesi Ukrayna'ya 138 saldırı İHA'sı (Shahed, Gerbera, "Parodia" tipleri) fırlattı; yaklaşık yarısı reaktif/jet motorlu Shahed idi.
- Saat 08:00 itibarıyla Ukrayna hava savunması 101 düşman İHA'sını düşürdü veya bastırdı; düşman hava saldırısı araçlarının isabetleri 17 noktada kaydedildi.
- Kiev Bölgesi'nde 19 Eylül akşamı Fastiv'de bir kadın ve iki küçük çocuğu öldürüldü; bir çocuk daha hastanede hayatını kaybetti, bölge ölü sayısı dörde yükseldi.
- Kiev Bölgesi'nde beş ilçede 31 ile 34 arasında sivil tesis hasar gördü; bunlar arasında 8.000 metrekarelik Suziria Group deposu ve Boyarka'daki bir havalandırma sistemleri üreticisinin tesisleri de vardı.
- Kiev'de Holosiivskyi ve Sviatoshynskyi ilçelerinde düşen İHA parçaları bir kadının yaralanmasına yol açtı.
- Saldırı Odesa, Jitomir ve Vinnitsa bölgelerini de kapsadı; Odesa'da özel konutlara isabet kaydedildi.
- Moskova Belediye Başkanı Sergey Sobyanin, aynı 19-20 Eylül döneminde Rus başkentine yönelik "en kitlesel" İHA saldırısını açıkladı.
Neden önemli
Rusya'nın tek gecede dört yönden 138 İHA fırlatması ve bunların yaklaşık yarısının daha zorlu müdahale edilen reaktif Shahed varyantı olması, Moskova'nın uzun menzilli drone kampanyasını kararlılıkla sürdürdüğünü gösteriyor. Üç çocuğun da aralarında bulunduğu can kayıpları, sivil altyapıya ve yerleşim yerlerine yönelik doğrudan insani bedeli ortaya koyuyor. Saldırıların Kiev şehrinin yanı sıra Odesa, Jitomir ve Vinnitsa bölgelerine de yayılması, vuruşların coğrafi kapsamının genişliğini gösteriyor. Aynı dönemde Moskova'nın kendisine yönelik "en kitlesel" İHA saldırısını açıklaması, çatışmanın iki taraflı bir hava değişimine dönüştüğüne işaret ediyor.
Ne oldu
Rusya, 19 Eylül saat 18:00'den itibaren 20 Eylül sabahına dek Ukrayna'ya 138 saldırı İHA'sı fırlattı. İHA'lar Rusya'daki Orel ve Millerovo ile işgal altındaki Donetsk ve Kırım'daki Gvardıyske olmak üzere dört ayrı yönden ateşlendi. Fırlatılan Shahed tipi droneların yaklaşık yarısı reaktif (jet motorlu) varyantlardı; bunlara Gerbera tipi dronelar ile "Parodia" taklit droneları eşlik etti. Ukrayna Hava Kuvvetleri, 08:00 itibarıyla 101 düşman İHA'sının düşürüldüğünü veya bastırıldığını, düşman hava saldırısı araçlarının 17 noktada isabet kaydettiğini, ayrıca düşürülen droneların parçalarının 5 ek noktaya düştüğünü bildirdi. Hava saldırısı sırasında Kiev ve birçok bölgede balistik silah tehdidi nedeniyle geniş çaplı hava saldırısı alarmı ilan edildi; Hava Kuvvetleri daha sonra doğudan ve ardından Kursk yönünden balistik silah kullanımı uyarısı yaptı. Kiev Bölgesi'nde 19 Eylül akşamı sürekli drone saldırıları yaşandı. Fastiv ilçesinde bir kadın ve yaklaşık üç yaşlarında iki küçük çocuğu (bir erkek ve bir kız çocuğu) öldürüldü. Vışhorod ilçesinde yaralanan bir çocuk hastanede hayatını kaybetti; böylece bölgedeki toplam ölü sayısı dörde (üç çocuk ve bir kadın) çıktı. Kiev Bölgesi'nde beş ilçede toplam 31 sivil tesis (daha sonraki raporlara göre 34) hasar gördü; bunlar arasında konutlar, üretim tesisleri, depolar, bir eğitim kurumu, bir öğrenci yurdu, bir benzin istasyonu, bir çiftlik ve altyapı nesneleri ile araçlar yer aldı. Fastiv'de 24 nesne (17 araç dahil) hasar gördü. Gece saldırısında, Kıym Bölgesi'nde evcil hayvan ürünleri üreticisi Suziria Group'a ait 8.000 metrekarelik bir depo yıkıldı; Boyarka'daki havalandırma sistemleri üreticisi "Ventilyatsiyni Systemy"nin üretim ve depo tesisleri de hasar gördü. Kiev şehrinde Holosiivskyi ilçesinde bir parka dron parçası düşerek yangın çıkardı, Sviatoshynskyi ilçesinde ise bir kadın yaralandı. Kiev Belediye Başkanı Vitaliy Klicşko, gün içinde başkente yeni Rus İHA'larının yaklaştığını ve sakinlerin güvenli yerlerde kalması gerektiğini duyurdu. Saldırılar ayrıca Odesa Bölgesi'nde özel konutları (büyük çaplı bir yangın çıktı), Jitomir Bölgesi'nde bir ulaşım altyapısı tesisini ve Vinnitsa Bölgesi'nde bir demiryolunu vurdu. Moskova Belediye Başkanı Sergey Sobyanin, aynı 19-20 Eylül döneminde Rus başkentine yönelik "en kitlesel" İHA saldırısının yaşandığını açıkladı.
Ukrayna kaynakları olayı nasıl aktarıyor
Ukrayna medyası, saldırıyı Rusya'ya atfedip Kiev Bölgesi'ndeki sivil kayıpları (üç çocuk ve bir kadın öldü) ile hasar gören sivil nesneleri, özellikle Suziria Group deposu ve Boyarka'daki havalandırma sistemleri üreticisinin tesislerini öne çıkardı. Haberlerde Ukrayna Hava Kuvvetleri'nin operasyonel ayrıntılarına (İHA tipleri, fırlatma yönleri, engelleme sayıları, enkaz noktaları) ve başlıca kaynak olarak Kiev Bölge Askeri İdaresi Başkanı Tımur Tkaçenko ile Kiev Belediye Başkanı Vitaliy Kliçko'nun açıklamalarına ağırlık verildi. Çerçeveleme, Ukrayna hava savunmasının etkinliğini (138 İHA'dan 101'inin düşürülmesi/bastırılması) ve sivillere yönelik balistik silah alarmını vurguladı; yetkililerin sığınak çağrıları ile kamuoyuna yönelik bilgilendirme ön plana çıkarıldı. Birkaç kaynak aynı dönemde Moskova'nın "en kitlesel" İHA saldırısına maruz kaldığına dair Sobyanin'in sözlerini alıntıladı, ancak bu detay tek bir unsur olarak bırakıldı, karşılıklı bir çerçeveleme hikâyesine dönüştürülmedi.
Haberlerin ayrıştığı noktalar
Kaynaklar arasında birkaç belirgin farklılık göze çarpıyor. Kiev Bölgesi'ndeki hasarın kapsamı raporlama aşamasına göre değişiyor: bazı güncellemeler dört ilçede (Obukhiv, Vışhorod, Borispil, Buça) 9 sivil nesne (5 depo dahil) sayarken, sonraki raporlar beş ilçeye (Fastiv ve Brovary eklenerek) 31 nesne, daha sonraki raporlarda ise farklı bir ilçe dağılımıyla (Fastiv — 12, Buça — 11, Vışhorod — 5, Borispil — 3, Obukhiv — 3) toplam 34 sivil nesne veriliyor. 19 Eylül akşamı ölümlerinin yeri de net değil: bazı kaynaklar Vışhorod ilçesinde bir anne ve çocuğun yaralandığını, hastanede ölen çocukla birlikte dört kişilik ölü sayısına ulaşıldığını yazarken, başka kaynaklar aynı akşam Fastiv ilçesinde bir kadın ve iki küçük çocuğunun öldürüldüğünü belirtiyor. "Dört ölü" toplamı sayısal olarak tutarlı, ancak bu ölümlerin hangi saldırıya atfedildiği raporlar arasında farklılık gösteriyor.
Arka plan
Ukrayna Hava Kuvvetleri, süregelen hava kampanyasının parçası olarak Rusya'nın gece drone baskınlarını düzenli olarak raporluyor; bir kaynaktaki karşılaştırma, Rusya'nın önceki hafta Ukrayna'ya 2.000'den fazla saldırı İHA'sı, 1.700 havacılık bombası ve 19 füze fırlattığını belirtiyor. Rusya yönetimi, Ukrayna'daki sivil altyapıyı kasıtlı olarak hedef aldığını reddediyor; Ukrayna makamları ve uluslararası kuruluşlar ise bu tür saldırıları savaş suçu olarak nitelendiriyor. Ayrıca 20-21 Eylül gecesi 172 İHA'lık daha büyük bir takip saldırısı da kaynaklarda yer alıyor, ancak bu olay 19-20 Eylül saldırısının kapsamı dışında.