Rusya Zaporijjya'yı KAB'larla vurdu: en az 17 ölü, onlarca yaralı

Neden önemli

Bu saldırı, son yoğunlaşma döneminde Ukrayna'daki tek bir Rus saldırısında en ölümcül sonuçlardan biri olarak öne çıkıyor: aralarında çocukların da bulunduğu en az 17 kişi öldürüldü, onlarca kişi yaralandı ve cephenin hemen yanındaki büyük bir bölgesel merkez olan Zaporijjya'da çok sayıda konut binası hasar gördü. Saldırı, ABD'nin Rus dizel alımı anlaşmasını duyurmasından sadece bir gün sonra geldi ve Zelenski tarafından Moskova'nın yaptırımların gevşetilmesine 'teşekkürü' olarak yorumlandı; bu durum saldırıyı Ukrayna-ABD ilişkilerindeki diplomatik sürtüşmeyle doğrudan iç içe geçiriyor.

Ne oldu

10 Ekim sabahı yerel saatle yaklaşık 04:48'de Rus kuvvetleri Zaporijjya'yı güdümlü hava bombalarıyla vurdu. Zelenski'ye göre Rusya kente beş KAB attı; çoğu rapora göre beş katlı bir apartmana doğrudan isabet edildi, bir giriş kısmen yıkıldı ve ikinci kat seviyesinde göçük oluştu. Ukrayna Hava Kuvvetleri, Rus taktik uçaklarının yaklaşık 05:00'te Zaporijjya istikametinde KAB fırlattığını bildirdi.

Zaporijjya Şehir Askeri İdaresi (OVA) Başkan Vekil'i Mykhaylo Semikin ve Zaporijjya Savunma Konseyi Eş Başkanı İvan Fedorov saldırının ilk bilgilerini Telegram üzerinden duyurdu. İlk bilançoda dört ölü (aralarında bir çocuk) ve 11 yaralı bildirildi; bunlar arasında 14 yaşında bir kız ile 12 yaşında bir erkek çocuk da yer aldı. Gün boyunca rakamlar yükseldi: 5, 7, 8, 11, 12, 15 ve son olarak Zelenski ile Devlet Acil Durum Servisi'nin (ДСНС) bildirdiği 17 ölü (aralarında üç çocuk). Yaralı sayısı da kaynağa göre 10 ile 18 arasında değişti; ДСНС 18, İçişleri Bakanı İvan Vigivski ise 17 yaralı açıkladı.

Kurtarma ekipleri bir kadını beş katlı binanın enkazından 8 saatten fazla bir süre sonra sağ olarak çıkardı. Ölenler arasında ZN.UA No. 63 Gimnaziumu 1-A sınıfı öğrencisi Yelyzaveta Sorochyshyna ile ZN.UA No. 4 Gimnaziumu 8-B sınıfı öğrencisi Anna Mur-Zak ve daha önce Rus işgali altındaki topraklardan tahliye edilen üç nesil bir aile — 73 yaşındaki Vira Sihayova, 48 yaşındaki kızı Natalia Foşçan ve 16 yaşındaki torunu Polina — yer aldı. Şehrin Şevçenkivskyi ve Voznesenivskyi semtlerinde 23 apartman ve üç özel ev dahil en az 26 konut binası hasar gördü. Zelenski ayrıca geceleyin Rus saldırılarının Ukrayna'nın 13 bölgesini vurduğunu söyledi. Yetkililer 11 Ekim'i Zaporijjya'da yas günü ilan etti.

Ukrayna kaynakları olayı nasıl aktarıyor

Ukrayna kaynakları saldırıyı doğrudan ABD-Rusya ilişkilerinin siyasi bağlamına yerleştiriyor: Zelenski'nin Rusya'nın ABD'nin Rus dizel ihracına yönelik yaptırımları kaldırmasına 'teşekkürü' nitelendirmesi özellikle öne çıkarılıyor. Ukrayna yayınları saldırının insani ve toplumsal boyutunu vurguluyor: kurbanlar tek tek — ilkokul birincisi sınıfı ve 8. sınıf öğrencileri, daha önce işgal altındaki topraklardan tahliye edilen üç nesil bir aile — kimliklendiriliyor. Bilgi kaynağı olarak Zaporijjya OVA Başkan Vekil'i Mykhaylo Semikin, Savunma Konseyi Eş Başkanı İvan Fedorov, İçişleri Bakanı İgor Vigivski ve Devlet Acil Durum Servisi öne çıkıyor. Ukrayna haberlerinde ayrıca Zelenski'nin 13 bölgenin geceleyin vurulduğu ve bir gün önceki bombardımanlarda ülke genelinde 55 kişinin öldürüldüğü yönündeki açıklaması da yer alarak olay daha geniş bir saldırı dalgasının parçası olarak çerçeveleniyor.

Haberlerin ayrıştığı noktalar

Kaynaklar arasında iki temel farklılık göze çarpıyor. Birincisi, ölü ve yaralı sayıları gün boyunca pek çok kez güncellendi: ölü sayısı sırasıyla 4, 5, 7, 8, 11, 12, 15 ve 17 olarak bildirildi; yaralı sayısı ise 4, 10, 11, 14, 16, 17 ve 18 arasında değişti. Bu rakamlar çelişkili raporlardan çok, arama-kurtarma çalışmaları ilerledikçe yapılan peş peşeci güncellemeleri yansıtıyor. Devlet Acil Durum Servisi ile İçişleri Bakanlığı'nın son yaralı sayıları (18'e karşı 17) arasında küçük bir fark kaldı.

İkincisi, hedef binanın profili konusunda anlatımlar ayrılıyor: çoğan rapor bir girişi kısmen yıkılan beş katlı bir apartmandan söz ederken, Devlet Acil Durum Servisi ve bazı güncellemeler bir girişi tamamen yıkılan üç katlı bir binadan bahsediyor; Zelenski ise beş KAB'nin toplamda birden çok konut binasını vurduğunu söylüyor.

İlk raporlama saatleri de farklılık gösterdi: Hava Kuvvetleri yaklaşık 05:00'te fırlatılan KAB'ları bildirirken, OVA kayıtları vuruşun yaklaşık 04:48'de gerçekleştiğini yazıyor. Kayıp veya ulaşılamayan kişi sayısı da farklı anlarda 6 ile 12 arasında bildirildi.

Arka plan

Zaporijjya, 700.000'den fazla sakinli ve cephe hattına 10 milden daha az mesafede bulunan büyük bir bölgesel merkez; Rus insansız hava araçları, füzeleri ve güdümlü bombalarıyla sık sık hedef alınıyor. Bu saldırı, Ukrayna genelinde yoğunlaşan Rus bombardımanları dalgasının ortasında geldi: raporlara göre olaydan önceki dört gün boyunca Rus saldırılarında 55'ten fazla kişi öldürüldü. Saldırıdan bir gün önce, 9 Ekim'de ABD ile Rusya, Rus dizel tedariki konusunda bir anlaşma duyurdu (anında 300.000 tondan fazla, kasım ayında 500.000 ton, 'hemen ardından' 1 milyon ton ve 'kısa bir süre içinde' ek 3 milyon ton); bu anlaşma, Trump'ın bir ay önce imzaladığı kapsamlı Rusya yaptırımları yasasının ardından geldi. Olaydan hemen önceki günlerde Zaporijjya'ya yönelik önceki saldırılar (8 ve 9 Ekim) Bölge Konseyi binasını ve bir ulaşım altyapısı tesisini hedef almış, 9 Ekim'deki bir saldırıda bir kişi ölmüş ve 23 kişi yaralanmıştı.