Şenzhen'da Putin, Xi ve Trump üçlü zirvesi planlandı; Ukrayna gündemde
Çin'in Shenzhen kentinde düzenlenen Asya-Pasifik Ekonomik İşbirliği Örgütü (APEC) Zirvesi kapsamında Xi Jinping, Vladimir Putin ve Donald Trump'in üçlü görüşmesi planlandı. Kremlin'e göre Putin ve Xi, Rusya'nın Ukrayna'ya karşı yürüttüğü savaşın sona ermesi meselesini görüştü. Zirvenin 19 Kasım'daki son gününde düzenlenecek üçlü zirvenin gündemi ve T ramp ile Putin arasındaki ikili temasların biçimi hakkında farklı bilgiler bulunuyor.
Öne çıkanlar
- APEC Zirvesi 18-19 Kasım'da Shenzhen'de düzenleniyor.
- Putin, Xi Jinping ile Rusya'nın Ukrayna'ya karşı yürüttüğü savaşın sona ermesi meselesini görüştü.
- Putin, ABD Başkanı'nın özel elçileri Steve Witkoff ve Jared Kushner ile Moskova'daki temaslarını Xi'ye anlattı.
- Trump, Xi ve Putin'in ilk üçlü zirvesi 19 Kasım'a planlandı.
- Trump, Xi ile havalimanında karşılandı; Putin'i havalimanında Xi değil, Çin'in beşinci sıradaki yetkilisi karşıladı.
- Çin Dışişleri Bakanlığı 16 Kasım'da görüşmenin üçlü formatta yapılacağını doğruladı.
- Ukrayna, kendisini ilgilendiren hiçbir kararın katılımı olmadan alınamayacağını ve barış anlaşmalarına Kyiv'in dahil edilmesi gerektiğini savunuyor.
Neden önemli
Bu, Çin, Rusya ve ABD liderlerinin Ukrayna'yı doğrudan gündeme alan ilk üçlü zirvesi olarak öne çıkıyor. Savaşın sona ermesine ilişkin müzakerelerin Kyiv'in katılımı olmadan yürütülmesi, Ukrayna'nın müzakere masasındaki konumu doğrudan etkileyebilir. Putin'in ABD Başkanı'nın özel elçileriyle temasları, diplomatik sürecin aktif biçimde sürdüğüne işaret ederken, zirvenin gündemi yalnızca Ukrayna ile sınırlı değildir.
Ne oldu
APEC Zirvesi'nin ilk gününde Puthi ve Xi Jinping, Rusya'nın Ukrayna'ya karşı yürüttüğü savaşın sona ermesi meselesini görüştü. Kremlin, Puthi'nin Xi'ye ABD Başkanı'nın özel elçileri Steve Witkoff ve Jared Kushner ile Moskova'da görüştüğünü anlattığını bildirdi. Aynı gün Trump, Xi ile havalimanında karşılandı. Puthi'yi ise havalimanında Xi değil, Çin'in beşinci sıradaki yetkilisi karşıladı.
Putin ve Trump'in 18 Kasım akşamı Xi'nin uğurlama töreninde buluşması planlandı. Kremlin, iki delegasyonun küçük olacağını ve başkanların zirve boyunca birden fazla temas kuracağını bildirdi. Yine de tam kapsamlı ikili görüşme için zamanın üzerinde anlaşılmadığı açıklandı. Üçlü görüşme ise zirvenin ikinci gününe, 19 Kasım'a planlandı.
Ukrayna kaynakları olayı nasıl aktarıyor
Ukrayna, Trump ve Xi'nin Rusya üzerindeki etkisini kullanarak barış için baskıyı artırmasını umuyor. Andriy Sybiha, Ukrayna'yı ilgilendiren hiçbir kararın onun katılımı olmadan alınamayacağını vurguladı. Ukrayna ve Avrupa Birliği'nin müttefikleri, barışa ilişkin hiçbir anlaşmanın Kyiv'i dışarıda bırakmaması gerektiğini savunuyor. Zirveden hemen önce ukrayna savunucularının Kırım Köprüsü'nü ciddi biçimde vurması da güvenlik ve müzakere bağlamında öne çıktı.
Uluslararası kaynaklar olayı nasıl aktarıyor
Uluslararası kaynaklar, Kreml'in Puthi'nin Xi ile Ukrayna hakkında konuştuğu yönündeki açıklamasını aktarırken görüşmenin статусу та двосторонній форматі та зосереджується. Українська позиція щодо участі Києва в майбутніх домовленостях у цих джерелах окремо не коментується. Тристоронні переговори наперед не мали узгодженого порядку денного, а Путін і Трамп мали кілька коротких контактів на полях саміту.
Haberlerin ayrıştığı noktalar
Повідомлення про формат і тривалість зустрічі Путіна з Трампом різняться. Кремль повідомляв про зустріч на урочистому прийомі та кілька контактів на полях саміту, але визнав, що час для повноцінної двосторонньої зустрічі не було узгоджено, а сторони шукали «прохідний варіант на ногах». Також джерела суперечать щодо порядку денного: одні кажуть, що Китай спочатку планував окремі зустрічі Сі з Трампом і Путіним, інші — що три країни заздалегідь не узгоджували порядок денний. Експертні оцінки результату також різняться: Віта Голод не очікує предметних переговорів про завершення війни, тоді як Валерій Чалий вбачає у зустрічі потенційний союзний виклик.
Arka plan
Китай є стратегічним партнером Росії та найбільшим імпортером товарів до України, зокрема для вітчизняної оборонки. Перед самітом США оголосили про додаткові обмеження на доступ Китаю до передових чипів на базі штучного інтелекту. Володимир Зеленський повідомив, що Україна готова забезпечити проведення обміну полоненими, про який домовилися під час перемовин в Абу-Дабі, у найближчі тижні.