Rus Hava-Uzay Kuvvetleri subayına yönelik suikast girişimi: Zelenskyy, 'Rus suçlular nerede saklanırsa saklansın bulunacak' dedi

Neden önemli

Bu olay, Ukrayna'nın stratejik füze saldırılarından sorumlu tuttuğu üst düzey bir Rus generaline yönelik rapor edilen suikast girişimidir. Saldırı, Rus stratejik bombardıman filolarının konuşlandığı Engels hava üssüyle özdeşleşen bir bölgede gerçekleşti — bu da Rus topraklarındaki askeri figürlere yönelik operasyonların erişimini gösteriyor. Girişim, Ukrayna'nın SBU'sunun Varpahoviç'i 8 Temmuz 2024'teki Ohmatdıt saldırısıyla ilgili olarak gıyabında şüpheli ilan etmesinden yalnızca birkaç gün sonra meydana geldi. Devlet Başkanı Zelenskyy'nin akşam konuşmasında kamuoyu önünde gündeme getirmesi, olayın Ukrayna içindeki siyasi yankısının altını çiziyor.

Ne oldu

3 Eylül sabahı, Saratov Oblastı Engels bölgesindeki Probudzheniye köyünde tanımlanamayan bir kişi, Rus Hava-Uzay Kuvvetleri subayına yönelik silahlı saldırı gerçekleştirdi. Saldırgan kask takmış şekilde motorsikletle geldi ve subayı iki kez vurdu — bir kurşun gövdeye, diğeri yüzüne isabet etti. Subayın sürücüsü de yaralandı, ancak kaçıp saklanmayı başardı, ardından geri dönerek ambulans çağırdı.

Subay ağır yaralı olarak hastaneye kaldırıldı; daha sonra özel bir tıbbi uçuşla Moskova'ya sevki hazırlandı. Rusya Soruşturma Komitesi cinayete teşebbüs ve yasadışı silah ticareti suçlarından dava açtığını ve subayın hastaneye kaldırıldığını doğruladı, ancak yaralının kimliğini resmen açıklamadı. Rus Telegram kanalları (Mash, Baza, Astra ve "Dossier shpjuna") kurbanın 22. Muhafız Ağır Bombardıman Aviyon Tümeni Komutanı Tümgeneral Mykola (Nikolai) Varpahoviç olduğunu bildirdi; ancak bu isim resmi olarak teyit edilmedi. Saldırgan olay yerinden kaçtı ve raporlama zamanında yakalanmadı.

Ukrayna Devlet Başkanı Volodımır Zelenskyy 3 Eylül'deki akşam konuşmasında Saratov bölgesindeki olaya atıfta bulunarak, Rus işgalcilerin kendi raporlarına göre bir Rus Hava-Uzay Kuvvetleri subayının yaralandığını söyledi ve Rus suçluların nerede saklanırsa saklansın bulunacağını ifade etti.

Olaydan dört gün önce, 31 Ağustos'ta, Ukrayna Güvenlik Servisi (SBU) ve Başsavcılık, Varpahoviç'e 8 Temmuz 2024'teki Ohmatdıt saldırısıyla bağlantılı olarak gıyabında şüpheli olduğuna dair tebligat gönderdi. SBU soruşturmasına göre, söz konusu saldırı Kh-101 tipi havadan karaya cruise füzesiyle Tu-95MS stratejik bombardıman uçağından Varpahoviç'e bağlı uzun menzil aviyon birimleri tarafından gerçekleştirildi.

Ukrayna kaynakları olayı nasıl aktarıyor

Sağlanan tüm kaynaklar Ukrayna merkezli yayınlardır. Bunlar, çekimi, Ukrayna sivillerine — aralarında Ohmatdıt çocuk hastanesinin de bulunduğu — yönelik saldırılara karıştığı belirtilen bir Rus subayına yönelik saldırı olarak çerçevelemektedir. Haberlerde 31 Ağustos'taki Ohmatdıt şüpheli tebligatı ve Zelenskyy'nin akşam konuşmasındaki yorumu öne çıkarılarak, Engels olayı Ukrayna'nın hukuki ve ahlaki hesaplaşma çabalarını pekiştiren bir unsur olarak kullanılmaktadır. Arka plan bölümleri, Engels hava üssünü ve Varpahoviç'in tümenini — daha önceki enerji altyapısı saldırıları ve Uman'a yapılan saldırı dahil — Ukrayna'ya yönelik stratejik füze saldırılarıyla sürekli olarak ilişkilendirmektedir.

Haberlerin ayrıştığı noktalar

Kaynaklar, saldırının Probudzheniye'deki tam yerleşimi konusunda anlaşmazlık yaşıyor: Astra, subayın bir dükkandan çıktığını bildirirken, Baza ve Mash saldırganın evine yaklaştığını belirtiyor. Ayrıca, Ohmatdıt saldırısıyla ilgili olarak SBU'nun Varpahoviç'e şüpheli tebligatı gönderdiği yıl hakkında da görüş ayrılığı var; bazı kaynaklar 2024'ü, diğerleri ise 2026'yı gösteriyor.

Arka plan

Engels, Rus stratejik aviyonunun önemli bir üssü olan "Engels-2" hava üssüne ev sahipliği yapmaktadır; burada Tu-95MS, Tu-22M3 ve Tu-160 bombardıman uçaklarıyla birlikte FAB ve KAB türü havadan bombalar ve cruise füzeleri depolanmaktadır. Bu üsten havalanan uçaklar Ukrayna'ya yönelik füze saldırıları gerçekleştirmiştir. Ukrayna Ana İstihbarat Müdürlüğü (HUR), Varpahoviç'i daha önce Ukrayna'ya yönelik stratejik füze saldırılarının planlanması ve yürütülmesinde rol alan Rus komutanları arasında göstermişti. Haziran 2023'te Ukrayna Başsavcılığı, 22. Ağır Bombardıman Aviyon Tümeni komutanına Ukrayna enerji altyapısına yönelik hedefli saldırılar nedeniyle şüpheli sıfatını vermişti. 8 Temmuz 2024'teki Ohmatdıt'e yönelik füze saldırısında iki kişi hayatını kaybetmiş (bunlardan biri Lvivli genç bir doktor), hastanenin 24 birimi hasar görmüş ve yaklaşık 100 çocuk hasta Kiev ve çevresindeki diğer kurumlara tahliye edilmişti.