Litvanya'da şüpheli insansız hava aracı alarmı: Vilnius Havalimanı kapatıldı, NATO jetleri kalktı

Neden önemli

Bu olay, NATO'nun Baltık hava polisleme görevinin olası hava sahası ihlallerine nasıl gerçek zamanlı tepki verdiğini, savaş pilotunun görsel teyit adımı da dahil olmak üzere, göstermektedir. Alarm, aynı gece Rusya'nın batı Ukrayna'ya düzenlediği insansız hava aracı saldırılarıyla çakışmış, bölgedeki sınır ötesi insansız hava aracı tehdidine karşı hassasiyeti artırmıştır. Vilnius Havalimanı'nın geçici kapatılması ve birçok ilçede SMS uyarıları gönderilmesi, balkanlardaki hava sahası güvenliği algısını doğrudan etkilemiştir.

Ne oldu

13 Eylül Pazar günü öğle saatlerinde Litvanya makamları, Vilnius kentinde ve Vilnius, Trakai, Elektrėnai ilçelerinde hava tehlikesi alarmı ilan etti. Gerekçe, ülke hava sahasında şüpheli bir insansız hava aracı tespit edilmesiydi. Yanıt olarak NATO'nun Baltık hava polisleme görevindeki savaş uçakları kaldırılırken Vilnius Havalimanı uçuşlara kapatıldı. Etkilenen bölgelerdeki sakinlere olası tehdide karşı SMS bildirimleri gönderildi ve sığınak aramaları istendi.

NKVC başkanı Vilmantas Vitkauskas, Litvanya radarlarının nesneyi sabah 04:05'te kaydettiğini ve nesnenin yaklaşık 20 dakika boyunca Litvanya hava sahası üzerinde uçarak Rusya'nın Kaliningrad Oblastı yönünde ilerlediğini söyledi. Bazı tahminlere göre nesne hava sahasında yaklaşık 60–70 kilometre yol aldı ve Belarus'tan gelmiş olabilirdi. Öğle saatlerinde alarm 12:59'da ilan edildi ve yaklaşık 38 dakika sonra kaldırıldı; bazı kaynaklar kaldırılma saatini 13:37, diğerleri 13:45 olarak verdi.

Doğrulama için kalkan NATO uçağı, kuzey Litvanya'daki Šiauliai Hava Üssü'nden havalandı; burada İtalyan Hava Kuvvetleri Eurofighter Typhoonları Temmuz ayından bu yana Vilnius üzerinde devriye uçuşu yapıyordu. Daha sonra NKVC, radar sinyallerinin bir kuş sürüsünden kaynaklandığını ve bunun NATO pilotu tarafından görsel olarak teyit edildiğini açıkladı.

Aynı gece Rus insansız hava araçları Lviv, İvano-Frankivsk ve Ternopil dahil batı Ukrayna bölgelerini vurdu; İvano-Frankivsk'te bir apartman ve bir sanayi tesisi hasar gördü, bir kişi yaralandı. Ukrzaliznytsia, Polonya sınırına iki kilometre mesafede bir yolcu treni lokomotifinin vurulduğunu, yolcu ve personelin yaralanmadığını bildirdi. Yahodyn sınır geçidi yakınında bir benzin istasyonu hasar gördü ve düşen enkaz nedeniyle birkaç TIR yandı. Polonya Savunma Bakanı Władysław Kosiniak-Kamysz, Polonya hava sahasının ihlal edilmediğini söyledi.

Haberlerin ayrıştığı noktalar

Kaynaklar, 13 Eylül'de Litvanya hava sahasının gerçekten bir insansız hava aracı tarafından ihlal edilip edilmediği konusunda anlaşmazlık içindedir. NKVC'nin erken açıklamaları ve Vitkauskas'ın LRT'ye yaptığı değerlendirmeler, nesnenin büyük olasılıkla Kaliningrad yönünde hareket eden bir insansız hava aracı olduğunu söylemiş, ancak daha sonra yapılan resmi NKVC açıklaması, radar sinyallerinin bir NATO pilotunun görsel teyidiyle bir kuş sürüsünden kaynaklandığını belirtmiştir. Ayrıca alarmın kaldırılma saati de kaynaklara göre farklılık göstermektedir: bazıları 13:37, bazıları ise 13:45 vermektedir.

Arka plan

İtalya, NATO'nun Baltık hava polisleme görevini kuzey Litvanya'daki Šiauliai Hava Üssü'nde konuşlu Eurofighter Typhoon'larla yürütmektedir. 13 Eylül'deki erken haberlerde NKVC başkanı Vilmantas Vitkauskas, nesnenin büyük olasılıkla Kaliningrad yönüne hareket eden bir insansız hava aracı olduğunu açıklamıştı; daha sonraki resmi açıklama ise radar sinyallerinin bir kuş sürüsünden kaynaklandığını belirtti. Aynı gecede Rus insansız hava araçları batı Ukrayna'yı vurdu ve Polonya sınırındaki Yahodyn geçidi yakınında bir benzin istasyonu hasar gördü; Polonya yetkilileri Polonya hava sahasının ihlal edilmediğini bildirdi.