Putin, Baltık ülkelerini Rusça konuşanların haklarını ihlal etmekle suçladı; Avrupa'ya yönelik savaş hazırlığı iddiasını reddetti
25 Eylül'de düzenlediği basın toplantısında Vladimir Putin, Litvanya, Letonya ve Estonya'yı Rusça konuşan nüfusun haklarını ihlal etmekle suçladı ve Rusya'nın Avrupa'ya karşı askeri bir eyleme hazırlanmadığını öne sürdü. Putin, AB'nin Rus tehdidi konusundaki uyarılarını "kışkırtma" ve "durumu şişirme" olarak nitelendirdi. Aynı gün bağımsız Rus outleti Agenstvo, RIA Novosti'de Litvanya'ya yönelik yeni bir "özel askeri operasyon" çağrısı yapan ve hızla silinen bir metni ortaya çıkardı.
Öne çıkanlar
- 25 Eylül'de Putin, Litvanya, Letonya ve Estonya'yı Rusça konuşanların haklarını ihlal etmekle suçladı.
- Putin, Rusya'nın Avrupa'ya karşı askeri eyleme hazırlanmadığını ve gerilim için gerçek bir gerekçe bulunmadığını iddia etti.
- Putin, AB'nin Rus tehdidine ilişkin açıklamalarını kasıtlı "kışkırtma" ve "durumu şişirme" olarak nitelendirdi.
- Putin, Rusya'nın söz konusu iddia edilen ihlallere "insani hukuk" ve "uluslararası hukuk alanında" yanıt verdiğini söyledi.
- Açıklamalar TASS ve RIA Novosti tarafından aktarıldı.
- Aynı gün RIA Novosti'de Litvanya'ya yönelik yeni bir "özel askeri operasyon" çağrısı yapan bir metin yayımlandı ve kısa süre sonra silindi.
- 18 Eylül'de Polonya Başbakanı Donald Tusk, önümüzdeki aylarda Ukrayna'yı destekleyen ülkelere karşı Rus hibrit saldırılarının en olası senaryo olduğunu söylemişti.
Neden önemli
Putin'in Baltık ülkelerindeki Rusça konuşanların durumuna ilişkin kullandığı çerçeve, Rusya'nın Ukrayna'ya yönelik tam ölçekli işgalinden önceki söylemiyle örtüşüyor; bu durum Baltık devletlerine yönelik sinyallere dair endişeleri artırıyor. Rusya'nın Avrupa'ya karşı savaş hazırlığında olmadığı yönündeki açıklama, Rus hibrit ve geleneksel tehditler konusunda uyarıda bulunan Avrupalı güvenlik yetkililerinin değerlendirmeleriyle doğrudan çelişiyor. Öte yandan RIA Novosti'de Litvanya'ya yönelik bir "özel askeri operasyon" çağrısı yapan ve hızla silinen propaganda metni, Rus resmi güvencelerinin devletle bağlantılı medyadaki aşırı milliyetçi söylemle arasındaki gerilimi gözler önüne seriyor.
Ne oldu
25 Eylül'de düzenlediği basın toplantısında Vladimir Putin, Litvanya, Letonya ve Estonya'yı Rusça konuşan nüfusunun haklarını ihlal etmekle suçladı ve Rusya'nın söz konusu ihlallerin farkında olduğunu belirtti. Putin, Rusya'nın bu iddia edilen ihlallere "insani hukuk" ve "uluslararası hukuk alanında" yanıt verdiğini söyledi. Aynı konuşmada Rusya'nın Avrupa'ya yönelik askeri eyleme hazırlanmadığını, Avrupa ile tırmanma için gerçek bir gerekçe bulunmadığını öne sürdü. AB ülkelerinin Rusya tehdidine dair uyarılarını ise "kışkırtma" ve "durumu şişirme" olarak nitelendirdi; AB yetkililerini, Avrupalıları yanıltarak "Ukraynalıları topçu cephesi olarak kullanmakla" suçladı. Bu açıklamalar Rus devlet haber ajansları TASS ve RIA Novosti tarafından aktarıldı. Aynı gün bağımsız Rus haber sitesi Agenstvo, RIA Novosti'de Litvanya'ya yönelik yeni bir "özel askeri operasyon" çağrısı yapan bir metin yayımlandığını ve kısa süre sonra silindiğini bildirdi. Söz konusu metnin yazarı, Dış ve Savunma Politikası Konseyi (SVOP) üyesi ve Valdai Kulübü'nün kurucu ortaklarından Aleksandr Nosoviç olarak tanımlandı.
Ukrayna kaynakları olayı nasıl aktarıyor
Ukrayna medyasındaki haberler, Putin'in Avrupa'ya karşı savaş hazırlığı olmadığı yönündeki açıklamasıyla Baltık ülkelerindeki Rusça konuşanlara yönelik suçlamalarını eş zamanlı biçimde öne çıkarıyor. Ukrayna kaynaklı yayınlar, resmi açıklamaların yanı sıra RIA Novosti'de yayımlanıp hızla silinen ve Litvanya'ya yönelik yeni bir "özel askeri operasyon" çağrısı yapan metni de önemli bir veri noktası olarak öne çıkarıyor. Bu çerçeveleme, Kremlin söylemi ile Rusya devletine bağlı propagandistik medya arasındaki uyumsuzluğa dikkat çekiyor.
Arka plan
28 Haziran'da Polonya Dış İstihbarat Servisi başkanı, Rusya'nın Baltık devletlerine "küçük yeşil adamlar" göndermeye hazır olduğunu açıkça söyledi; ertesi gün Litvanya Savunma Bakanlığı, Baltık ülkelerine karşı yakın bir tam ölçekli saldırının objektif belirtilerinin bulunmadığını bildirdi. 18 Eylül'de Polonya Başbakanı Donald Tusk, önümüzdeki aylar için en olası senaryonun Ukrayna'yı destekleyen ülkelere karşı dron ve füzelerle yapılacak Rus hibrit saldırıları olduğunu söyledi. 23 Eylül'de bir Rus askeri helikopteri, Polonya'nın Braniewo kenti yakınlarında Polonya hava sahasını ihlal etti. Silinen RIA Novosti metninin yazarı, Aleksandr Nosoviç, Dış ve Savunma Politikası Konseyi (SVOP) üyesi ve Valdai Kulübü'nün kurucu ortaklarından biri olarak tanımlandı.