Marchenko: Ukrayna'nın 2026 için 29,5 milyar dolarlık bütçe ve 27 milyar dolarlık ek savunma ihtiyacı var

Neden önemli

Ukrayna'nın 2026 dış finansman ihtiyacının büyüklüğünü ve bunun sivil bütçe desteği ile ek savunma harcaması şeklinde nasıl ikiye ayrıldığını netleştiriyor. USL'in 17 milyar eurosunun tamamen çekilmesinden sonra bile 27 milyar dolarlık bir savunma açığının süreceğini ortaya koyuyor ve AB Komisyonu'nun 2 Ekim'deki açıklamasıyla görünür bir gerilim yaratıyor. Ayrıca hükümetin 7 milyar doları iç kaynaklardan, yaklaşık 12 milyar doları ortaklarla birlikte, kalanını ise henüz belirlenmemiş kaynaklardan karşılama planını gözler önüne seriyor.

Ne oldu

Maliye Bakanı Serhiy Marchenko, AB Komisyonu baş sözcüsü Paula Pinho'nun 2 Ekim'de 2026 için dış finansman açığı bulunmadığı yönündeki açıklamasını değerlendirdi. Marchenko, sivil bütçe ile savunma harcamalarını ayırarak yıl sonuna kadar ortaklardan 29,5 milyar dolarlık sivil bütçe finansmanına ihtiyaç duyulduğunu ve bunun 2 Ekim'de gelen 3 milyar doların üzerindeki tutarla karşılanmaya başlandığını söyledi. Bu rakamın, Ukrayna'nın ortaklarla üzerinde anlaşılan tüm yükümlülükleri yerine getirmesi şartıyla sağlanacağını vurguladı.

Marchenko ayrıca, USL kapsamında yıl sonuna kadar 17 milyar euronun kullanılabileceğini ve bu fonların koşulsuz olduğunu belirtti. Ancak Savunma Bakanlığı'nın ağustos ayında açıkladığı 27 milyar dolarlık ek savunma ihtiyacının USL'in tamamen çekilmesinden sonra da geçerli olduğunu hatırlattı. Bu hafta Brüksel'de Maliye Bakanlığı, Savunma Bakanlığı ve AB Komisyonu temsilcileri arasında ek savunma ihtiyacının nasıl karşılanacağı görüşüldü.

27 milyar dolarlık açığın 7 milyar dolarından fazlasının iç kaynaklarla (tasarruf ve harcama yeniden dağıtımı), yaklaşık 12 milyar dolarının ortaklarla birlikte karşılanması planlanıyor. Marchenko, AB Komisyonu'nun 2026'da bu kısmı karşılayacak uygun araca sahip olmadığını söyledi; kalan miktarın kaynağı hâlâ belirlenme aşamasında.

Ayrıca 2 Ekim'de Ukrayna, AB'nin Ukraine Facility programı kapsamında 2,9 milyar euro aldı. 24 Ağustos'ta «Koalisyon of the Willing» toplantısında Cumhurbaşkanı Volodymyr Zelenskyy, 2026 için 27 milyar dolarlık ordu finansmanına ihtiyaç duyulduğunu, bunun 8-10 milyar dolarının Ocak-Şubat 2027 silah alımları, özellikle hava savunma sistemleri için gerekli olduğunu söyledi. Başbakan Serhiy Koretskyi ise 14 Eylül'de devlet maliyesinin durumunu «kritik seviyeye yakın» olarak nitelendirmişti.

Ukrayna kaynakları olayı nasıl aktarıyor

Her iki kaynak da Ukraynalı ve iki temel mesajı öne çıkarıyor: sivil bütçe için 29,5 milyar dolar ve USL'in ötesinde 27 milyar dolarlık ayrı bir savunma ihtiyacı. Haberler, Komisyon'un «açık yok» açıklamasına rağmen çözülmemiş bir finansman açığına vurgu yapıyor. Marchenko'nun 29,5 milyar dolarlık rakamının Ukrayna'nın ortaklara karşı tüm yükümlülükleri yerine getirmesine bağlı olduğuna dikkat çekiliyor. Brüksel'deki Maliye Bakanlığı, Savunma Bakanlığı ve AB Komisyonu arasındaki ortak toplantılar, ek savunma ihtiyacının görüşüldüğü merkeze yerleştiriliyor.

Haberlerin ayrıştığı noktalar

2 Ekim'de AB Komisyonu baş sözcüsü Paula Pinho, 1 Ekim'deki AB-Ukrayna toplantısının ardından 2026 için dış finansman açığı bulunmadığını açıkladı. Buna karşılık Marchenko, USL'in ötesinde 27 milyar dolarlık ek savunma ihtiyacının hâlâ karşılanmadığını ve Komisyon'un bunu 2026'da kapatacak araca sahip olmadığını söyledi. Aynı Ukrayna kaynakları, 27 milyar dolarlık ek savunma açığı çerçevesinde Komisyon'un açıklamasıyla örtüşmeyen bir anlatı sunuyor.

Arka plan

Ukraine Support Loan (USL), Ukrayna'nın savunma ihtiyaçları için koşulsuz fon sağlayan bir AB aracıdır. Marchenko'ya göre AB Komisyonu'nun 2026'da Ukrayna'nın ek savunma ihtiyacının bir kısmını karşılayacak araçları bulunmuyor. 14 Eylül'de Başbakan Serhiy Koretskyi, Ukrayna'nın kamu maliyesinin durumunu «kritik seviyeye yakın» olarak nitelendirmişti. 2 Ekim'de Ukrayna, AB'nin Ukraine Facility programı kapsamında 2,9 milyar euro aldı.