Ukrayna'da 'Kartaca' operasyonu: üst düzey güvenlik yetkililerine yolsuzluk iddiası
Ukrayna Ulusal Yolsuzluk Önleme Bürosu (NABU) ve Özel Yolsuzluk Savcılığı (SAP), üst düzey güvenlik ve adliye yetkililerinin yer aldığı bir suç örgütünü açıkladı. Örgütün sahte çağrı merkezleri, uyuşturucu ticareti, sahte sigara ve para üretimini kolaylaştırdığı iddia ediliyor. 4-5 Kasım'da beş şüpheliye bildirim yapıldı, üst düzey SBU ve polis yetkilileri görevden uzaklaştırıldı.
Öne çıkanlar
- 4 Kasım'da NABU ve SAP, SBU ile polisin üst düzey yetkililerinin ikametgâhlarında operasyon kapsamında arama yaptı.
- 5 Kasım'da beş kişi hakkında suç örgütü üyesi olma şüphesiyle bildirim yapıldı.
- Soruşturma, sahte çağrı merkezleri, uyuşturucu satışı, sahte sigara ve sahte para üretimi için güvenlik ve adliye yetkililerine gayrimeşru menfaat sağlandığını iddia ediyor.
- SBU Genel Kurmay Başkanı Oleksandr Poklad, 4 Kasım'da soruşturma figürü olan iki üst düzey SBU yetkilisini görevden aldı.
- Volodymyr Tsenov'a 5 Kasım'da 15 milyon grivna kefaretle eve不能满足?
- SBU'nun iç karşılaştırması sırasında general Serhii Duka, NABU soruşturmalarına elindeki tabancayla tehdit etti.
- NABU, Duka'ya yaklaşık 3 milyon dolarlık dört kripto cüzdanın aktarıldığını kayıt altına aldı.
Neden önemli
Operasyon, organize suç ile Ukrayna Güvenlik Servisi (SBU), Ulusal Polis ve Başsavcılık Bürosu'nun üst düzey yetkilileri arasındaki bağlantı iddialarını gündeme taşıyor. İddialara göre bu bağlantılar uyuşturucu ticareti, sahte çağrı merkezleri, sahte sigara ve para üretimi gibi çok sayıda yasa dışı işin süregelmesі мүмкін. Serhii Duka'nın ikametgâhında yaşanan karşılaşma ise Ukrayna'nın güvenlik ve antiyolsuzluk kurumları arasındaki iş birliği ve bilgi paylaşımı konusunda soru işaretleri doğuruyor.
Ne oldu
NABU ve SAP, 4 Kasım'da SBU ile Ulusal Polis'in üst düzey yetkililerine yönelik aramalar yaptı ve 5 Kasım'da operasyon «Карфаген» kapsamında beş kişiye suç örgütü üyesi olma şüphesiyle bildirim yapıldı. Soruşturma, Andreï Osipov'un (soruşturma belgelerinde «Kriminal» olarak anılan kişi) örgütün organizatörü olduğunu ve mevcut SBU, Başsavcılık Bürosu ile Ulusal Polis üst düzey yetkililerini ve suç dünyasından temsilcileri bu протиправній діяльності залучив olduğunu belirtiyor.
Ekim ayında, sabah yakalama operasyonunda genel Serhii Duka'nın banliyöresindeki evine yasal mahkeme kararıyla giren NABU soruşturmacıları, pencerelerde otomatik tüfekli iki silahlı SBU görevlisi ve elinde tabancayla ikinci kat penceresine çıkan Duka ile karşılaştı. Duka soruşturmacılara tabancayla tehdit etti, iki cep telefonunu ve bir sabit diski молотком kırdı; bilinmeyen kişiler de bir soruşturmacıya lazer işaretli silah doğrulttuğu ve ateş açmakla tehdit ettiği bildirildi. Üç minibüsle gelen SBU «Alfa» özel birliğinin varlığına rağmen, uzun görüşmeler ve Duka'nın avukatlarının gelmesiyle çatışma yaşanmadı ve general tutuklandı.
NABU'nun kayıtlarına göre yaklaşık 3 milyon dolarlık dört kripto cüzdan Duka'ya aktarıldı. Soruşturma versiyonuna göre general, parayı «Хімпром» uyuşturucu kartelinin dondurulmuş varlıklarından aracılık yoluyla kaldırmak için kullanmayı taahhüt etti. Polis kaynaklarına dayanan haberlere göre 4 Kasım'da Volodymyr Tsenov ve Oleksandr Demianchuk ile boks kulübünün kurucusu Vitalii Rybalko da gözaltına alındı. 5 Kasım'da VAKS (Yüksek Yargıtay Önleme Mahkemesi) Tsenov için 15 milyon grivna kefaretle evde tutma, Rybalko için ise kefaret şekli belirtilmemiş evde tutma kararı verdi.
İleri araştırmalar, Khimprom kartelinin eski İçişleri Bakanı Ihor Klymenko'nun sentetik maddeleri yasaklı maddeler listesine eklemesini engellemek için rüşvetlenmesini tartıştığını ortaya koydu. Ancak aracı kişiler doğrudan temas kurmayı reddetti ve bunun yerine bakan üzerinde etkili olduğunu iddia eden kişilere uyuşturucu işindeki pay teklif etti; Klymenko з підозрюваними прямих контактів не було.
Ukrayna kaynakları olayı nasıl aktarıyor
Ukrayna basını, olayın SBU, Ulusal Polis ve Başsavcılık Bürosu içindeki kurumsal sonuçlarına odaklanıyor: gözaltılar, görevden uzaklaştırmalar, iki SBU üst düzey yetkilisinin görevden alınması ve Başsavcı Ruslan Kravchenko'nun istifa etmesi. 15 Eylül'de Cumhurbaşkanı Volodymyr Zelensky Kravchenko'yu görevden aldı. Dosyayı değerlendiren yorumlar, yolsuzluğun tek tek çalışanlardan çok organize suç ile güvenlik kurumları arasındaki ağ biçimindeki bağlantılara işaret ediyor ve yeni şüphelilerin çıkabileceği öngörülüyor.
Haberlerin ayrıştığı noktalar
Çoğu haber, Khimprom liderinin Ihor Klymenko'nun rüşvetlenmesini tartıştığını ve doğrudan temas olmadığını belirtirken, bazı başlıklar ilk aşamada Klymenko'nun kendisini hedef olarak sunuyor, sonrasında ise şüphelilerin onunla iletişim kurmadığını açıklıyor.
Arka plan
«Карфаген» operasyonu daha önce sahte çağrı merkezlerinden haraç toplayıp отримані кошти легализувати йони заявляли, шахрайських кол-центрів та відмивання отриманих коштів злочинної організації, яка за даними правоохоронців, системно отримувала хабарі від шахрайських колцентрів і відмивала отримані кошти, яку викрили 4 вересня 2026 року. Ще одна група, на чолі якої, за версією слідства, стояв заступник керівника Департаменту міжнародно-правового співробітництва Офісу генерального прокурора Сергій Кропива, була створена в середині 2025 року і включала діючих прокурорів та близьких неофіційних осіб. 4 вересня 2026 року НАБУ і САП повідомили про підозру заступнику керівника Департаменту міжнародно-правового співробітництва Офісу генерального прокурора Сергію Кропиві. 4 листопада 2026 року НАБУ і САП заявили про викриття в межах операції «Карфаген» злочинної організації, яка за даними правоохоронців системно одержувала хабарі від шахрайських кол-центрів та відмивала отримані кошти.