Zelensky ve Trump, New York'ta bir araya gelmeyi kabul etti
Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelensky, 20 Eylül akşamı ABD Başkanı Donald Trump ile telefon görüşmesi yaptı. Görüşmede iki lider, BM Genel Kurulu kapsamında New York'ta yüz yüze görüşme yapmayı kabul etti. Zelensky, ABD'nin özel temsilcileri Steve Witkoff ve Jared Kushner'ın 6 Eylül'deki Kiev ziyareti ve Lindsey Graham Yaptırımlar Yasası'nın imzalanması için Trump'a teşekkür etti; "barış yolu bir numaralı öncelik" dedi. Axios'a konuşan kaynaklara göre Trump, küresel dizel fiyatlarındaki artışa gerekçe göstererek Zelensky'den Rus petrol rafinerilerine yönelik Ukrayna saldırılarını durdurmasını birçok kez istedi.
Öne çıkanlar
- 20 Eylül akşamı Zelensky ile Trump arasında telefon görüşmesi gerçekleşti
- İki lider, BM Genel Kurulu kapsamında New York'ta yüz yüze görüşme yapmayı kabul etti
- Zelensky, ABD özel temsilcileri Witkoff ve Kushner'ın 6 Eylül'deki Kiev ziyareti için Trump'a teşekkür etti
- Zelensky, Trump'ın Lindsey Graham Yaptırımlar Yasası'nı imzalamasından ötürü teşekkürlerini iletti
- Zelensky, "barış yolu bir numaralı öncelik" ifadesini kullandı
- Axios'a göre Trump, görüşmede Rus petrol rafinerilerine yönelik Ukrayna saldırılarının durdurulmasını birçok kez istedi
- Ukrayna müzakere ekibi başkanı ve Dış İstihbarat Şefi Rüstem Umerov, New York'taki görüşmenin hazırlığında Beyaz Saray temsilcileriyle çalıştığını söyledi
Neden önemli
Görüşme, Ukrayna ve ABD başkanlarını BM Genel Kurulu kapsamında bir araya getirecek somut bir diplomatik zemin oluşturdu. Zelensky "barış yolu bir numaralı öncelik" derken, Axios'un aktardığına göre Trump'ın Rus petrol rafinerilerine yönelik Ukrayna saldırılarını durdurma talebi Washington-Kiev hattında olası bir sürtüşmeye işaret ediyor. Zelensky'nin Lindsey Graham yaptırımlar yasası ve Witkoff-Kushner ziyaresi için teşekkür etmesi ise ilişkinin siyasi sinyallerini yansıtıyor.
Ne oldu
20 Eylül akşamı Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelensky, ABD Başkanı Donald Trump ile telefon görüşmesi gerçekleştirdi. Görüşmenin ardından Zelensky, sosyal medya ve Telegram hesabından yaptığı açıklamada iki liderin New York'ta bir araya gelmeyi kabul ettiğini duyurdu. Planlanan görüşmenin BM Genel Kurulu kapsamında, Axios'un kaynaklarına göre 22 Eylül Salı günü yapılması bekleniyor; Genel Kurul 22-28 Eylül tarihleri arasında düzenlenecek. Zelensky, Trump'a 6 Eylül'de Kiev'e gelen ABD özel temsilcileri Steve Witkoff ve Jared Kushner için teşekkür etti ve Trump'ın Rusya'ya yönelik yaptırımlar öngören Lindsey Graham Yasası'nı imzalamasından duyduğu memnuniyeti dile getirdi. Zelensky ayrıca "barış yolu bir numaralı öncelik" ifadesini kullanarak, yumuşama adımları, enerji, gıda ve insanların hayatının korunması konularında fikirler bulunduğunu ve Ukrayna'nın Amerikan ekibiyle birlikte "gerçekten ciddi adımlar atmaya hazır" olduğunu söyledi. Axios'a konuşan kaynaklar, Trump'ın görüşmede birçok kez Zelensky'den Rus petrol rafinerilerine yönelik Ukrayna saldırılarını durdurmasını istediğini ve bunu küresel dizel fiyatlarındaki artışa bağladığını aktardı; aynı kaynağa göre görüşmede "dizel" kelimesi "birçok kez" geçti. Ukrayna müzakere ekibi başkanı ve Dış İstihbarat Servisi Şefi Rüstem Umerov, New York görüşmesinin hazırlığında son günlerde Beyaz Saray temsilcileriyle çalıştığını belirtti.
Ukrayna kaynakları olayı nasıl aktarıyor
Ukrayna medyası, açıklamayı ağırlıklı olarak New York'taki mutabakat üzerinden verdi ve Zelensky'nin iyimser çerçevesini öne çıkardı: görüşmenin "çok şeyi değiştirebileceği", "diplomatik dinamiğin bulunduğu" ve "barış yolunun bir numaralı öncelik olduğu" vurgulandı. Birçok Ukrayna kuruluşu, Zelensky'nin Witkoff ve Kushner'ın 6 Eylül'deki Kiev ziyaresi ile Lindsey Graham yaptırımlar yasasının imzalanması için Trump'a teşekkür etmesini ABD-Ukrayna dayanışmasının teyidi olarak sundu. Öte yandan bazı Ukrayna medyası (ve atıfta bulundukları Axios haberleri), Trump'ın Rus petrol rafinerilerine yönelik Ukrayna saldırılarının durdurulması yönündeki talebine ve bunu küresel dizel fiyatlarına bağlamasına geniş yer vererek Washington'dan gelen bir baskı noktası olarak çerçeveledi.
Uluslararası kaynaklar olayı nasıl aktarıyor
İngilizce, Fransızca ve Almanca uluslararası medya, Zelensky ile Trump'ın New York'ta bir araya gelmeyi kabul ettiği haberini ana başlık olarak ele aldı. Bu çerçevede yaptırımlar yasası veya Witkoff/Kushner ziyaretine daha az vurgu yapıldı. Fransızca canlı yayın akışı, telefon görüşmesini daha geniş "Ukrayna savaşı" anlatısı içinde bir gelişme ve BM Genel Kurulu çevresindeki bir sonraki diplomatik durak olarak sundu.
Haberlerin ayrıştığı noktalar
Kaynaklar, New York'ta planlanan Trump-Zelensky görüşmesinin tarihi için farklı pencereler veriyor: bazıları 21-22 Eylül, bazıları 21-23 Eylül ve birkaçı spesifik olarak Salı günü olan 22 Eylül'ü işaret ediyor. Bu farklılık ağırlıklı olarak ZN.UA ve Yevropeyska Pravda tarafından aktarılan raporlarda görülüyor.
Arka plan
ABD özel temsilcileri Steve Witkoff ve Jared Kushner, Eylül başında önce Moskova'ya ardından 6 Eylül'de Kiev'e giderek Zelensky ile görüştü; Zelensky, ABD tarafının savaşı sona erdirmeye yönelik "değerli fikirler" sunduğunu ve Ukrayna'nın ABD-Rusya üçlü formatını yeniden canlandırmaya hazır olduğunu söyledi. İki liderin önceki ikili görüşmesi 28 Temmuz'da Beyaz Saray'da gerçekleşmiş ve müzakere sürecinin her düzeyde yoğunlaştırılması kararlaştırılmıştı. Zelensky, 8 Eylül'de Trump ile Eylül'ün 20'li günlerinde görüşmeyi ve anti-balistik savunma konusunu ele almayı umduğunu, 14 Eylül'de ise New York'ta denizcilik ve enerji ateşkesini gündeme getirmeyi planladığını belirtti. 10 Eylül'de Zelensky, 20 Eylül'de yapılması planlanan Rusya parlamento seçimleri öncesinde üçlü bir Ukrayna-ABD-Rusya toplantısı yapılmayacağını söyledi. 12 Eylül'de Cumhurbaşkanlığı Ofisi Başkanı Kirilo Budanov, üçlü barış görüşmelerinin yeni turunun Ekim'de yapılabileceğini; aynı gün Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov, Moskova'nın müzakerelere hazır olduğunu ancak görüşmeler sırasında savaş operasyonlarını durdurmayacağını belirtti. Suspilne'ye bilgi veren iki Ukraynalı yetkili, 19 Eylül itibarıyla BM Genel Kurulu kapsamındaki ikili Trump-Zelensky görüşmesinin henüz teyit edilmediğini söyledi.