Zelensky New York'ta Trump ile görüştü: sınırlı ateşkes teklifleri ve G20 üçlü zirve olasılığı

Neden önemli

New York görüşmesi, BM Genel Kurulu haftasında ABD-Ukrayna arasındaki en üst düzey temas oldu ve savaşı sona erdirme diplomasisinin gidişatını şekillendirdi. Ukrayna, enerji, tahıl ve deniz alanlarında karşılıklı ve sınırlı ateşkeslere açık olduğunu kamuoyu önünde duyurarak kabul edilebilir bir çözüm çerçevesini daralttı. Ancak Kremlin sözcüsü ve Putin'in açıklamaları, ISW analizinin de doğruladığı şekilde, Moskova'nın bu teklifleri fiilen reddettiğini ve maksimumcu savaş amaçlarından vazgeçmediğini gösterdi. Aynı zamanda ABD, Putin'i Miami'deki G20 zirvesine resmi olarak davet etti; savaş sürerken Rusya'yı bu formatta meşrulaştırma meselesi Ukrayna ve Avrupa başkentlerinde farklı tepkilerle karşılandı. Son olarak, Kırım ve işgal altındaki oblastların Rus egemenliği olarak tanınmasını öngören 'Anchorage ruhu' hem Zelensky hem de Rubio tarafından müzakere masasından kaldırılmış oldu.

Ne oldu

22 Eylül 2026'da New York'ta BM 81. Genel Kurulu kapsamında bir araya gelen Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy ve ABD Başkanı Donald Trump, Rusya-Ukrayna savaşını sona erdirme yollarını görüştü. ABD heyetinde Dışişleri Bakanı Marco Rubio, Hazine Bakanı Scott Bessent, özel temsilciler Steve Witkoff ve Jared Kushner yer aldı; Ukrayna heyetinde ise Cumhurbaşkanlığı Ofisi Başkanı Kirilo Budanov, Yabancı İstihbarat Servisi Başkanı Rustem Umerov, Dışişleri Bakanı Andriy Sibiga, 'Halkın Hizmetkârı' fraksiyonu başkanı David Arakhamia ve Cumhurbaşkanlığı Ofisi Başkan Yardımcısı Pavlo Palisa bulundu. Zelensky görüşmeyi 'olumlu' ve 'verimli' olarak nitelendirdi.

Zelensky, Ukrayna'nın enerji, tahıl ve deniz alanlarında karşılıklılık şartıyla her formatta sınırlı ateşkese hazır olduğunu, Rusya'nın da Ukrayna'nın kritik altyapısına, gıda ihracatına ve enerji sektörüne yönelik saldırıları durdurması halinde Rus rafinerilerine saldırıları kesebileceğini söyledi. Aynı gün ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, Rus mevkidaşı Sergey Lavrov'la BM Genel Kurulu kapsamında bir araya geldi; Rubio, görüşme sonrasında her iki tarafın da enerji ve tahılla sınırlı bir ateşkese ilgi gösterdiğini açıkladı. Ancak Kremlin sözcüsü Dmitriy Peskov, Batı'nın enerji ateşkesine ilişkin açıklamalarının 'tamamen retorik' olup olmadığı sorusuna 'kesinlikle' yanıtını vererek teklifi fiilen reddetti. Lavrov ise 23 Eylül'deki BM Güvenlik Konseyi oturumunda Rusya'nın sözde 'SVO'sunu 'hiçbir formatta' müzakereler için durdurmayacağını söyledi. Institute for the Study of War (ISW), Peskov ve Putin'in açıklamalarından Kremlin'in maksimumcu taleplerini karşılamayan herhangi bir ateşkes veya barış anlaşmasını kabul etmeye isteksiz olduğu ve önemli askeri ilerleme kaydedememesine rağmen savaşı sürdürmekte kararlı olduğu sonucunu çıkardı.

Zelensky, Trump'la görüşmesinin ardından düzenlediği brifingde Miami'deki G20 zirvesinin Ukrayna, ABD ve Rusya arasında üçlü bir zirve için bir platform olabileceğini söyledi ve ilgili bir anlaşma olması halinde bu formatı destekleyeceklerini belirtti. Rubio, ABD'nin Vladimir Putin'i 14-15 Aralık'ta Miami, Florida'da düzenlenecek G20 zirvesine resmi olarak davet ettiğini ve davetin kabul edilmesini umduğunu açıkladı. Peskov 24 Eylül'de Rusya'nın davete minnettar olduğunu ve konunun diplomatik kanallardan takip edileceğini söyledi; Bloomberg ise kaynaklarına dayandırarak Putin'in Miami zirvesini atlayıp 2017'den bu yana ilk kez Çin'deki APEC forumuna katılabileceğini bildirdi. Zelensky ayrıca ABD'nin Ukrayna'ya Patriot füze sistemleri için lisans verilmesine 'olumlu baktığını', ancak somut bir yanıt almadığını belirtti. ABD'nin özel temsilcileri Witkoff ve Kushner, Rusya ve ortaklarla savaşı sona erdirme formatlarını görüşmek üzere birkaç haftalık araya çıkıyor.

Zelensky, Anchorage'daki Ağustos 2025 Trump-Putin zirvesinde gündeme gelen ve Kırım, Donetsk, Luhansk ile Herson ve Zaporijya'nın işgal altındaki kısımları üzerinde Rus egemenliğinin tanınmasını öngören 'Anchorage anlayışları'nın artık müzakere sürecinin parçası olmadığını söyledi. Aynı değerlendirmeyi ABD Dışişleri Bakanı Rubio da yaptı. Zelensky ayrıca savaşın bu kış Ukrayna için de süreceğini ancak imkânların bulunduğunu söyledi.

Ukrayna kaynakları olayı nasıl aktarıyor

Zelensky, Ukrayna'yı karşılıklılık şartıyla enerji, tahıl ve deniz alanlarında her türlü sınırlı ateşkese hazır bir taraf olarak çizdi ve Rusya'yı müzakereye isteksiz, maksimumcu savaş amaçlarına bağlı bir taraf olarak tanımladı. Zelensky, Anchorage anlayışlarının artık müzakerelerin parçası olmadığını ve bu sonuçta en büyük payın Ukrayna Silahlı Kuvvetlerine ait olduğunu ilan etti. Ukrayna'nın toprak, bağımsızlık ve özgürlükten ödün vermeyeceğini, Rusya müzakereyi reddederse Trump'tan yeni bir yaptırım tasarısını devreye sokmasını isteyeceklerini söyledi. ABD'nin özel temsilcileri Witkoff ve Kushner'ın Putin'in görüşmeye hazır olduğu yönündeki iyimserliğine karşı kendi şüphelerini dile getirdi. Diplomatik yorumcu Kostiantın Yeliseyev ise Trump'ın yaklaşımının yaklaşan ABD ara seçimleri bağlamında şekillendiğini ve New York toplantısının somut bir içerik sunmadığını savundu.

Uluslararası kaynaklar olayı nasıl aktarıyor

Sağlanan haber seti yalnızca Ukrayna dili ve Ukrayna menşeli medya kaynaklarından oluştuğundan, uluslararası kaynakların çerçevelemesine ilişkin anlamlı bir karşılaştırma yapılamamaktadır.

Haberlerin ayrıştığı noktalar

New York'ta 24 Eylül'de üçlü bir Ukrayna-ABD-Rusya görüşmesinin yapılıp yapılmadığı konusunda anlaşmazlık var: ZN.UA diplomatik kaynaklara dayanarak Budanov, Umerov, Kushner, Witkoff ve Dmitriyev'in katılımıyla planlanan bir toplantıyı haberleştirdi; Ukrayna Cumhurbaşkanlığı Ofisi ise Ukrayna delegasyonunun yola çıktığını ve medyanın heyette kaynağı bulunmadığını söyleyerek görüşmeyi doğrulamadı. Enerji ateşkesi konusunda da anlaşmazlık mevcut: Trump 14 Eylül'de Ukrayna ve Rusya'nın karşılıklı olarak enerji tesislerine saldırmamayı kabul ettiğini açıkladı; Zelensky ve diğer haberler ise Ukrayna'nın taahhüdünün karşılıklılık ve doğrulama şartına bağlı olduğunu, bağlayıcı bir anlaşma bulunmadığını yazdı. Üçüncü bir anlaşmazlık Rubio'nun 23 Eylül'de her iki tarafın da sınırlı bir enerji/tahıl ateşkesine ilgi gösterdiğine dair açıklamasıyla Peskov'un bunu fiilen reddi ve ISW'nin Kremlin'in maksimumcu talepleri nedeniyle herhangi bir ateşkes anlaşmasını kabul etmeye isteksiz olduğu yönündeki değerlendirmesi arasında. Son olarak Putin'in Miami G20 zirvesine katılımı da belirsiz: Rubio resmi daveti ve umudunu dile getirdi, Peskov diplomatik kanallardan yanıt verileceğini söyledi, Bloomberg Putin'in Miami'yi atlayıp Çin'deki APEC'e gidebileceğini bildirdi ve ayrı bir haberde Putin'in Zelensky'nin G20 kapsamında görüşme önerisini reddettiği belirtildi.

Arka plan

BM 81. Genel Kurulu 22-23 Eylül 2026'da New York'ta düzenlendi ve bu dönem hem Trump-Zelensky hem de Rubio-Lavrov görüşmelerine ev sahipliği yaptı. ABD arabuluculuğundaki Ukrayna-Rusya-ABD üçlü müzakerelerinin önceki turları 2026 başlarında Abu Dabi'de gerçekleşti; delegasyon düzeyindeki son üçlü toplantı İran savaşı öncesinde şubat ayında yapıldı. 'Anchorage anlayışları' veya '3+2' formatı, Ağustos 2025'te Anchorage'da yapılan Trump-Putin zirvesinde gündeme gelen ve Kırım, Donetsk, Luhansk ile Herson ve Zaporijya'nın fiili cephe hattı boyunca işgal altındaki kısımları üzerinde Rus egemenliğinin tanınmasını öngören tekliflere atıfta bulunuyor.