ABD, İngiltere'deki RAF Fairford üssünden tüm bombardıman uçaklarını çekti

Neden önemli

Fairford, ABD'nin Avrupa'daki ana ileri bombardıman üssü konumunda; uçakların geri çekilmesi, ABD'nin İran'la artan gerilim ortamında bu kritik noktadaki varlığını kaldırdığı anlamına geliyor. ABD ve İngiltere liderlerinin olayı kamuoyu önünde İran'a bağlaması, diplomatik karşılaşmayı tırmandırıyor. Geri çekilme aynı zamanda Trump'nın İran'a yönelik yeni askeri seçenekleri değerlendirdiği bir dönemde geldiği için, kararın operasyonel mi yoksa siyasi sinyali mi olduğu belirsizliğini koruyor.

Ne oldu

Pentagon sözcüsü Pazar günü yaptığı açıklamada, ABD Hava Kuvvetleri'ne ait B-1, B-2 ve B-52 bombardıman uçaklarının İngiltere'nin Gloucestershire bölgesindeki RAF Fairford hava üssünden çekildiğini doğruladı. NBC News'a konuşan iki Pentagon kaynağı, en az 12 bombardıman uçağının ABD kıtasındaki üslere geri döndüğünü, bunlardan bir kısmının yakın zamanda rotasyon kapsamında üsse geldiğini belirtti.

Geri çekilme kararı, Eylül sonunda üste hazırlanan bir terör saldırısının ortaya çıkarılmasıyla bağlantılı olarak geldi. 27 Eylül'de beş İngiliz vatandaşı Fairford yakınlarında Patlayıcı Maddeler Yasası kapsamında gözaltına alındı; İngiltere-İran çifte vatandaşlığına sahip altıncı bir şüpheli ise birkaç gün sonra yakalandı. İngiliz polisi, gözaltıların terör eylemi hazırlığıyla ilgili olduğunu açıkladı. Altı şüphelinin tamamı daha sonra kefaletle serbest bırakıldı.

ABD Başkanı Donald Trump, şüphelilerin uzun süredir izlendiğini ve ABD güçlerinin kullandığı üsse büyük zarar vermeyi planladığını söyledi. İngiltere Başbakanı Andy Burnham ise İran'ın karıştığına dair 'güçlü göstergeler' bulunduğunu belirtti. The Wall Street Journal'a göre ABD istihbaratı, İran Devrim Muhafızları'nın üsse yönelik bir saldırı planladığını değerlendiriyor.

Haberlerin ayrıştığı noktalar

ABD'li yetkililer geri çekilmenin gerekçesi konusunda farklı açıklamalar yaptı. ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, uçakların tedbir amaçlı olarak taşındığını söylerken, Dışişleri Bakanı Marco Rubio geri çekilme ile iddia edilen komplo arasında doğrudan bir bağlantı bulunmadığını belirtti. Öte yandan İran, suçlamaları asılsız bularak reddetti; Dışişleri Bakanı Abbas Aragçi, İngiltere'nin 'suçluları yanlış yerde aradığını' söyledi.

Arka plan

RAF Fairford, ABD Hava Kuvvetleri'nin Avrupa'daki ana ileri bombardıman üssü olarak Küresel Saldırı Komutanlığı'na hizmet veriyor. Mart ayında İran'la savaşın başlamasının ardından ABD operasyonları kapsamında B-1 Lancer bombardıman uçakları buraya konuşlandırılmıştı. Üs, İran'a yönelik son ABD saldırılarında da kullanıldı.