Yayımlanma: · Güncelleme:

Çin'de Xi Jinping, Trump ve Putin üçlü zirvesi düzenlendi

Çin'in Shenzhen kentinde düzenlenen APEC zirvesi kapsamında Xi Jinping ile Vladimir Putin 18 Kasım'da ikili görüşme yaptı. Donald Trump, Xi ve Putin'in katıldığı ilk üçlü zirve ise 19 Kasım'da gerçekleşti. Görüşmelerde Rusya'nın Ukrayna'yı işgaline ilişkin konular gündeme geldi; ancak üçlü görüşmenin resmî gündemi önceden belirlenmemişti.

Öne çıkanlar

  • Xi Jinping ve Putin, 18 Kasım'da Shenzhen'de Ukrayna'daki savaşın sona erdirilmesini ele aldı.
  • Trump, Xi ve Putin'in ilk üçlü zirvesi 19 Kasım'da APEC zirvesi çerçevesinde gerçekleşti.
  • Rusya, Çin ve ABD üçlü görüşmeler için önceden resmî gündem belirlemedi.
  • Trump ve Putin, 18 Kasım'daki resmî akşam yemeğinde tokalaştı ancak ayrı bir ikili görüşme yapmadı.
  • Trump ile Putin'in 19 Kasım'da ayrıca görüşeceği doğrulandı; başlama saati açıklanmadı.
  • Xi, Trump'ı Shenzhen havalimanında karşıladı; Putin'i ise Çin'deki beşinci sıradaki yetkili karşıladı.
  • Ukrayna Dışişleri Bakanı Andrii Sybiha, Ukrayna aleyhinde karar alınırken ülkenin katılımının şart olduğunu söyledi.

Neden önemli

Üçlü format, Çin, ABD ve Rusya'nın Ukrayna'daki savaşı aynı gündem çerçevesinde ele alması bakımından önemlidir. Ukrayna ile Avrupa müttefikleri, barışa ilişkin hiçbir kararın Kyiv'in katılımı olmadan alınamayacağını savunurken, Kiev başkan Donald Trump ve Xi Jinping'den Rusya'ya daha fazla baskı yapmalarını bekliyor. Görüşmeler için önceden resmî gündem hazırlanmaması ve tartışmalı tahminler, sonuçların kapsamı konusunda belirsizlik yaratıyor. Ayrıca zirve, Avrupa üzerindeki siyasi baskıyı artırabilir ve yeni bir güvenlik mimarisi veya nüfuz alanlarının yeniden paylaşımı tartışmasını ilerletebilir.

Ne oldu

Shenzhen'de 18–19 Kasım'da düzenlenen APEC zirvesi kapsamında Xi Jinping ile Putin 18 Kasım'da ikili görüşme yaptı. Kremlin'den yapılan açıklamalara göre iki lider Ukrayna'daki savaşın sona erdirilmesini ele aldı. Putin, Xi'ye ABD Başkanı'nın özel temsilcileri Steve Witkoff ve Jared Kushner ile Moskova'daki temasları hakkında bilgi verdi. İkili görüşmeden sonra yapılan açıklamalar ağırlıklı olarak ikili iş birliği, ekonomik ilişkiler ve uluslararası istikrar üzerine odaklandı.

Trump, Xi ve Putin'in ilk üçlü zirvesi 19 Kasım'da gerçekleşti. ABD, Çin ve Rusія三方 görüşmeleri için önceden resmî bir gündem belirlemedi. 18 Kasım'daki resmî yemekte Trump ile Putin yalnızca kısa bir selamlaşma yaptı; ayrı bir ikili görüşme gerçekleşmedi. Amerikalı bir yetkili, 19 Kasım'da düzenlenecek ayrı Trump–Putin görüşmesini doğruladı, ancak saatini açıklamadı. Trump'ın görовах першою чергою nükleer silahları gündeme getirmeyi planladığı bildirildi.

Ukrayna kaynakları olayı nasıl aktarıyor

Ukrayna, uluslararası gündemin şekillenmesinde ve barışa dair kararların alınmasında doğrudan rol sahibi olmak istiyor. Kyiv, Trump ve Xi'in Rusya üzerindeki etkisini kullanarak savaşı sona ermeye yönelik baskıyı artırmasını umuyor. Zelenensky, переговори перед самітом консультацій з Києвом, щоб уникнути несподіванок щодо тем переговорів. Українські експерти також попереджають про ризики просування «Ялти 2.0», зростання психологічного тиску на Європу, публічних звинувачень України та Європи за небажання миру та спроб Москви легітимізувати власні безпекові вимоги. Водночас кардинальних змін після зустрічі очікується менше, а основні ризики називаються непрямими.

Uluslararası kaynaklar olayı nasıl aktarıyor

Uluslararası kaynakların odağı üçlü görüşmenin formatı, geçmişi ve T地表 ile Putin arasındaki ikili temasların ayrıntısı üzerinde. Bir bölüm kaynak görüşmeyi esas olarak fotoğraf ve kamuoyu gösterisi, büyük anlaşmalar için форум değil olarak nitelendirirken, diğerleri savaşın sona ermesi üzerinde daha somut görüşmeler olasılığını dışlamıyor. Analistler ayrıca görüşmenin Putin'e siyasi kazanç sağlayarak Rusya'yı dünya düzeni tartışmasında eşit katılımcı olarak gösterme potansiyeli taşıdığını değerlendiriyor.

Haberlerin ayrıştığı noktalar

Yayınlar, üçlü görüşmede Rusya'nın Ukrayna'ya karsti savaşının gerçekten ele alınıp alınmadığı konusunda uyuşmuyor. Xinhua, savaşın resmî gündeme eklenmediğini bildirirken Dmitri Peskov, konunun görüşmede gündeme gelebileceğini kabul etti. Benzer şekilde, görüşmenin ağırlıklı olarak fotoğraf ve kamuoyu etkinliği mi yoksa savaşın sona ermesi üzerine somut müzakere mi olduğuna ilişkin analitik değerlendirmeler de farklılaşıyor. Üçüncü bir farklılaşma noktası, görüşmenin nüfuz alanlarının yeniden paylaşımına yol açıp açmayacağıdır: bazı analistler böyle bir sonuç beklemiyor, diğerleri yeni bir güvenlik mimarisi ve Avrupa üzerindeki baskının güçlenebileceğini öngörüyor.

Arka plan

Trump ile Putin'in son kişisel karşılaşması, Ukrayna'daki savaşın ana gündemi oluşturmasına rağmen bir anlaşmaya varılamadığı Ağustos 2025'te Alaska'da gerçekleşmişti. Çin başlangıçta Xi'nin Trump ve Putin ile ayrı ayrı görüşmelerini planlamıştı; 16 Kasım'da Çin Dışişleri Bakanlığı üçlü formatı resmen doğruladı. ABD напередодні додаткові обмеження на доступ Китаю до передових чипів на базі штучного інтелекту запровадила. Aynı gün 19 Kasım'da Berlin'de Ukraine, Avrupa ve ABD temsilcilerinin görüşmesi planlanmıştı.