BM, Equal Earth harita projeksiyonunu onayladı; Ukrayna Kırım'ın işaretlenmesi nedeniyle çekimser oy kullandı
BM Genel Kurulu, 4 Eylül'de Mercator projeksiyonunun yerini alan Equal Earth dünya haritasını onayladı. Ukrayna, işgal altındaki Kırım'ın haritada Ukrayna'nın geri kalanından ve Russia'nın renginden farklı, daha açık bir tonda ayrı gösterilmesini gerekçe göstererek oylamada çekimser kaldı. Kararı 164 üye devlet desteklerken ABD aleyhte oy kullandı; Sırbistan, Estonya, Gürcistan, Litvanya ve Moldova da çekimser oy veren ülkeler arasında yer aldı.
Öne çıkanlar
- BM Genel Kurulu 4 Eylül'de Equal Earth dünya haritasını Mercator projeksiyonunun yerine onayladı.
- Karar 164 üye devletin desteğiyle kabul edildi; ABD aleyhte oy kullandı.
- Ukrayna, Sırbistan, Estonya, Gürcistan, Litvanya ve Moldova çekimser oy verdi.
- Equal Earth haritasında Kırım, Ukrayna'dan ayrı ve hem Ukrayna'nın hem de Russia'nın renginden farklı, daha açık bir tonda gösteriliyor.
- Gürcistan ve Moldova'daki Russia işgali altındaki topraklara haritada özel bir işaret konulmadı.
- Ukrayna'nın BM Daimi Temsilciliği, söz konusu gösterimi BM Şartı ve uluslararası hukukun ihlali olarak nitelendirdi.
- Karar Togo tarafından başlatıldı ve Afrika Birliği üyesi devletler tarafından desteklendi; Equal Earth projeksiyonu 2018'de geliştirildi.
Neden önemli
Yüzyıllardır kullanılan Mercator projeksiyonunun yerini daha doğru bir harita alırken, BM çatısı altında işgal altındaki toprakların nasıl gösterileceği tartışması da gündeme geldi. 164 ülkenin destek verdiği bir kararda çekimser kalma hamlesi, Ukrayna'nın resmi BM bağlantılı materyallerde toprak bütünlüğünün korunması konusundaki kırmızı çizgisini ortaya koyuyor. Kırım'a özel bir renk verilirken Gürcistan ve Moldova'daki işgal topraklarına herhangi bir işaret konulmaması, haritanın tutarlılığı ve uluslararası hukuk açısından soru işaretleri doğuruyor.
Ne oldu
BM Genel Kurulu 4 Eylül'de, 2018'de geliştirilen Equal Earth dünya haritasını resmi projeksiyon olarak benimsedi. Mercator projeksiyonunun Afrika'yı olduğundan küçük göstermesine alternatif olarak sunulan Equal Earth, kıtaların boyutlarını daha doğru yansıtıyor. Karar, Afrika Birliği üyesi ülkelerin desteğiyle Togo tarafından başlatıldı. 164 üye devlet lehte, Ukrayna dahil altı ülke çekimser oy kullandı; ABD ise karara aleyhte oy verdi. Ukrayna, haritada Kırım'ın Ukrayna'dan görsel olarak ayrı ve hem Ukrayna'nın hem de Russia'nın renginden farklı, daha açık bir tonda gösterilmesini gerekçe göstererek çekimser kaldığını açıkladı. Ukrayna'nın BM Daimi Temsilciliği, karar taslağında uzlaşı formülasyonu bulunmaya çalışıldığını ancak başarısız olunduğunu belirtti. Temsilcilik, gösterimin BM Şartı ve uluslararası hukuku ihlal ettiğini, işgal altındaki toprakların bu şekilde işaretlenmesinin 'Pandora'nın kutusunu açabileceğini' ve siyasi dünya haritasının çarpıtılmasına yol açabileceğini duyurdu. Ukrayna'nın BM Daimi Temsilcisi Andriy Melnyk, çekimser oyu kamuoyuna açıkladı ve aynı şekilde işaretlenmeyen Gürcistan ile Moldova'daki işgal topraklarına dikkat çekti.
Ukrayna kaynakları olayı nasıl aktarıyor
Ukraynalı kaynaklar, haberi ağırlıklı olarak haritanın Kararayım semptomu olmasına bir odaklanma eksikliği olarak sunuyor. Yayınlar, Ukrayna'nın çekimser oyunu, Daimi Temsilciliğin 'Pandora'nın kutusunu açar' uyarısını ve Kira Rudık ile Melnyk'in açıklamalarını öne çıkarıyor. Kırım'a özel bir renk verilirken Gürcistan ve Moldova'daki işgal altındaki topraklara aynı tür bir işaret konulmaması, Ukrayna medyasında haritanın tutarsız olduğu şeklinde çerçeveleniyor.
Haberlerin ayrıştığı noktalar
Ukraynalı kaynaklar arasında Kira Rudık'ın unvanı konusunda küçük bir terminoloji farkı bulunuyor: bazı yayınlar kendisini 'milletvekili (MP)' olarak nitelendirirken bazıları 'halk vekili (People's Deputy)' ifadesini kullanıyor. Her iki terim de aynı seçilmiş yasama görevini tanımlıyor; arada içerik değil, çeviri tercihi farkı var.
Arka plan
Equal Earth projeksiyonu 2018'de geliştirildi ve özellikle Afrika'nın gerçek boyutlarını daha doğru yansıtması nedeniyle öne çıkarılıyor. Mercator projeksiyonu 16. yüzyıldan bu yana yaygın olarak kullanılıyordu ve Afrika'yı olduğundan çok daha küçük, Grönland ile yaklaşık aynı boyutta gösteriyordu; oysa Afrika, Grönland'dan yaklaşık 14 kat daha büyük. Togo tarafından başlatılan ve Afrika Birliği tarafından desteklenen karar, 164 üye devletin oyuyla kabul edildi. Equal Earth haritasında Kırım'ın özel bir tonda gösterilmesine karşın, Russia'nın işgali altındaki Gürcistan ve Moldova topraklarına herhangi bir özel işaret konulmadı.