UAHK, NABU'nun 'Carthage' operasyonu kapsamında savcılık şoförünü 3 Kasim'a kadar tutuklu yargılanmak üzere gözaltına aldı
Ukrayna Yüksek Yolsuzlukla Mücadele Mahkemesi (UAHK/VAKS), 7 Eylül'de Başsavcılık Ofisi yetkilisi Serhiy Kropyva'nın şoförü Serhiy Kutsyiipin 3 Kasim'a kadar tutuklu yargılanmak üzere gözaltına alınmasına ve 3 milyon grivna karşılığı kefaletle serbest bırakılma seçeneğine hükmetti. Karar, NABU ve SAP'nin "Carthage" özel operasyonu kapsamında, Genel Savcılık Ofisi yetkilisinin yönettiği iddia edilen ve dolandırıcılık amaçlı çağrı merkezlerini «kollayan» bir suç örgütünü ortaya çıkarmasının ardından geldi. Aynı soruşturma kapsamında 6 Eylül'de Kropyva 120 milyon grivna kefaletle 2 Kasim'a kadar tutuklandı; 7 Eylül'de de Kropyva'nın birlikte yaşadığı partneri Yelyzaveta İvahnenko («Muza») 20 milyon grivna kefaletle gözaltına alındı.
Öne çıkanlar
- 7 вересня ВАКС взяв Сергія Куцого під варту до 3 листопада з можливістю застави 3 млн гривень
- Прокуратура просила для Куцого тримання під вартою або 20 млн грн застави; захист заперечує докази
- 4 вересня НАБУ і САП оголосили спецоперацію «Карфаген» щодо «кришування» шахрайських кол-центрів
- 6 вересня ВАКС заарештував Сергія Кропиву до 2 листопада із заставою 120 млн грн
- Кропиві інкримінують легалізацію майна на суму понад 89 млн грн
- 7 вересня ВАКС відправив під варту співмешканку Кропиви Єлизавету Івахненко («Муза») із заставою 20 млн грн
- Генпрокурор Руслан Кравченко заявив, що не має процесуального статусу у справі та назвав ситуацію політичним тиском
Neden önemli
«Carthage» soruşturması, suçla mücadale etmekle görevli bir kurum olan Başsavcılık Ofisi'nin kalbinde yolsuzluk iddialarını hedef alıyor. Yolsuzlukla mücadele organlarının (NABU ve SAP) üst düzey yetkilileri ve çevrelerini takip etmesi; Kropyva'ya 120 milyon grivnaya varan kefaletler ve 89,9 milyon grivnalık iddia edilen kara para aklama miktarı, soruşturmanın ciddi bir mali suç kapsamında yürütüldüğünü gösteriyor. Skandal, Başsavcılık Ofisi içinde kurumsal tedbirleri tetikledi: yedi savcının olasıcı kovulması, personele yönelik toplu poligraf taraması ve Başsavcı Kravchenko'nın ofisleriyle kiralık evinde aramalar yapılması.
Ne oldu
7 Eylülü, Ukrayna Yüksek Yolsuzlukla Mücadele Mahkemesi (UAHK), Başsavcılık Ofisi Uluslararası İşbirliği Dairesi Başkan Yardımcısı Serhiy Kropyva'nın şoförü Serhiy Kutsyiipin 3 Kasim'a kadar tutuklu yargılanmak üzere gözaltına alınmasına ve 3 milyon grivna karşılığı kefaletle serbest bırakılma seçeneğine hükmetti. Savcılık, Kutsyiipin 20 milyon grivnalık kefaletle tutuklanmasını talep etmişti; savunma makamı ise kendisinin çağrı merkezlerini «kolladığına» ya da haksız çıkar elde ettiğine dair hiçbir kanıt bulunmadığını ileri sürdü. Kutsyi, NABU kayıtlarında «Kamrad» takma adıyla anılıyor.
Karar, NABU ve SAP'nin 4 Eylülü'de duyurduğu «Carthage» özel operasyonu kapsamında geldi. Soruşturmacılar, Başsavcılık Ofisi yetkilisi tarafından yönetilen ve dolandırıcılık amaçlı çağrı merkezlerini «kolladığı» iddia edilen bir suç örgütünü ortaya çıkardı. 6 Eylülü'de UAHK, Kropyva'yı 2 Kasim'a kadar tutukladı ve 120 milyon grivnalık alternatif kefalet belirledi; Kropyva'ya 89,9 milyon grivnanın üzerinde mal varlığının aklanması yöneltildi. 7 Eylülü'de mahkeme ayrıca Kropyva'nın birlikte yaşadığı partneri Yelyzaveta İvahnenko'yu («Muza») 60 gün süreyle 20 milyon grivnalık kefalet karşılığı gözaltına aldı. NABU, Ukrayna Ceza Kanunu'nun 255. ve 209. maddeleri kapsamında beş kişinin açığa çıkarıldığını ve suçlu bulunmaları halinde 10 yıla kadar hapis cezası öngörüldüğünü bildirdi.
Yaklaşık 5 Eylül gece yarısı NABU dedektifleri, Başsavcı Ruslan Kravchenko'nun, birinci yardımcısı Mariya Vdovıçenko'nun ve diğer OGP personelinin kullandığı resmi mekanlarda aramalar gerçekleştirdi; Kravchenko'nun kiraladığı evde de arama yapıldı. Kravchenko soruşturmaya dahil olduğunu reddetti, davada herhangi bir usul statüsü olmadığını söyledi ve durumu siyasi baskı girişimi olarak niteledi. OGP de aramaların gerekçelerini sorguladığını ve mahk arama kararında Kravchenko'ya, çağrı merkezlerinin faaliyetine yardım ettiğine ya da gelirlerinden pay aldığına dair veri bulunmadığını bildirdi. Kravchenko, farklı dairelerden yedi savcının olasıcı kovulmaları için Savcıların Yeterlilik ve Disiplin Komisyonu'na sunulacağını ve personele yönelik toplu poligraf taraması için talimat verildiğini söyledi.
Ukrayna kaynakları olayı nasıl aktarıyor
Tüm sağlanan kaynaklar Ukrayna merkezli, Ukraynaca yayın yapan ve soruşturmaya yoğun bir yerel medya ilgisi gösteren ajanslar ve medya kuruluşları arasında bölünüyor. Ukrayna basını, Başsavcılık Ofisi içinde yarattığı kurumsal şoka odaklanıyor: başsavcının ofislerinde aramalar, yedi savcının olasıcı kovulması ve Kravchenko'nın emriyle başlatılan toplu poligraf taraması. Haberler, iddia edilen mali boyutu — Kropyva'ya bağlanan 89,9 milyon grivnalık aklanan mal varlığı ve katılımcıların 20 milyon grivnanın üzerindeki gayrimenkul yatırımları — ve Bihus.Info gibi araştırmacı gazeteciliğin kolluk kuvvetlerinin yakınlarının mal varlıklarını ortaya çıkarmadaki rolünü öne çıkarıyor. Kravchenko'nın olayı siyasi baskı olarak çerçevelediği reddiyesi ve aramaların gerekçesine ilişkin resmi itirazları, haberlerde öne çıkarılıyor. Bir siyaset bilimci (İhor Reıterovıç), «Carthage» vakasının Zelensky'ye açığa çıkarılan yetkililerin siyasi sorumluluğunu taşıdığını ve parlamentonun bu vakayı kendini göstermek için kullanabileceğini söylüyor.
Haberlerin ayrıştığı noktalar
Ukrainska Pravda, siyasi çevrelerden kaynaklara dayanarak Başsavcı Kravchenko'nun «Carthage» operasyonunun başlamasından sonra ortadan kaybolduğunu bildirdi; OGP bu bilgiyi yalanladı ve Kravchenko, kendisinin saklanmadığını ya da hastanede yatmadığını söyledi. Dobrobut hastanesi de Kravchenko'nun 5 Eylülü'de kendi tesislerinde hasta olmadığını belirterek önceki medya haberlerini yalanladı.
Mahkemen bazı kapsamın ve aramaların gerekçesi konusunda da farklı anlatılar var. Kravchenko, NABU dedektiflerinin OGP çitine tırmandığını ve kendilerine hangi ofislerde arama yapılacağını söylemek istemediklerini iddia etti; OGP ise mahk arama kararının Kravchenko'nun çağrı merkezlerine yardım ettiğine ya da gelirlerinden pay aldığına dair veri içermediğini söyledi.
Kutsyi davasının kendisinde, savcılık Kutsyiipin çağrı merkezleriyle bağlantılı kişilerden para aldığını ve Kropyva'ya ilettiğini iddia ediyor; savunma ise kendisinin çağrı merkezlerini «kolladığına» ya da haksız çıkar elde ettiğine dair hiçbir kanıt bulunmadığını ileri sürdü.
NABU kayıtlarındaki «Şef» figürünün kimliği de tartışmalı. Soruşturma bu kişiyi eski Vergi Devlet Servisi Başvurusu olarak tanımlıyor; Kravchenko, Aralık 2024 ile Haziran 2025 arasında bu görevde bulundu.
Arka plan
«Carthage» özel operasyonu 4 Eylülü'de NABU ve SAP tarafından duyuruldu ve bir OGP yetkilisinin yönettiği, dolandırıcılık çağrı merkezlerini «kollayan» ve gelirleri aklayan bir suç örgütü ortaya çıkarıldı. 6 Eylülü'de UAHK, Kropyva'yı 2 Kasim'a kadar 120 milyon grivnalık alternatif kefaletle gözaltına aldı; Kropyva'nın çağrı merkezlerini «kollamak» ve 89,9 milyon grivnanın üzerinde mal varlığını aklamakla suçlandığı, NABU kayıtlarında «Kantsler» («Şansölye») olarak anıldığı bildirildi. 7 Eylülü'de UAHK ayrıca Kropyva'nın birlikte yaşadığı partneri Yelyzaveta İvahnenko'yu («Muza») 60 gün süreyle 20 milyon grivnalık alternatif kefaletle gözaltına aldı. NABU, Ukrayna Ceza Kanunu'nun 255. ve 209. maddeleri kapsamında beş kişinin açığa çıkarıldığını ve hüküm giymeleri halinde 10 yıla kadar hapis cezası öngörüldüğünü bildirdi. Yaklaşık 5 Eylül gece yarısı NABU dedektifleri, Başsavcı Kravchenko'nun, birinci yardımcısı Mariya Vdovıçenko'nun ve diğer OGP personelinin kullandığı ofislerde, Kravchenko'nun kiraladığı evin yanı sıra aramalar gerçekleştirdi; Ukrainska Pravda kaynakları ayrıca Odessa Bölgesel Askeri İdaresi Başkanı Öleg Kiper'da da aramalar olduğunu bildirdi. Kravchenko, soruşturmaya dahil olduğunu reddetti, davada herhangi bir usul statüsü olmadığını söyledi ve durumu siyasi baskı olarak çerçeveledi. OGP, aramaları sorguladığını ve mahk arama kararının Kravchenko'yu çağrı merkezlerine yardım etmekle bağlantılandıran veri içermediğini bildirdi. Kropyva 42 yaşı, daha önce Odessa Bölgesel Askeri İdaresi başkanı Öleg Kiper'ın dijital gelişimden sorumlu yardımcısı (2023-2024) olarak görev yaptı ve 2022'den önce Kiber Polis'te üst düzey görevlerde bulundu.