Ukrayna savunma bütçesinde 27 milyar dolarlık açık: 20 milyar doları dış kaynakla karşılamak istiyor
Ukrayna Başbakanı Serhiy Koretsky, savunma bütçesinde 27 milyar dolarlık bir açık bulunduğunu ve bunun 20 milyar dolarlık bölümünün uluslararası ortaklardan sağlanmaya çalışıldığını açıkladı. Açığın kalan yaklaşık 7 milyar dolarlık kısmı iç tasarruf ve yeniden tahsisle karşılanacak. Koretsky, ortaklardan söz verilen mali yardımın önünü açacak 42 kararın 15 Ekim'e kadar tamamlanacağı sözünü verdi.
Öne çıkanlar
- Savunma bütçesi açığı: 27 milyar dolar; 20 milyar doları uluslararası ortaklardan karşılanacak, 7 milyar dolar iç tasarruf ve yeniden tahsisle karşılanacak.
- Savaşın toplam finansman ihtiyacı: Şubat ayındaki Ramstein formatı toplantısında açıklanan yaklaşık 155 milyar dolar.
- Askeri maaşlar, ailelere destek, emekli maaşları, doktor ve öğretmen maaşları tam ve zamanında ödenecek; kültürel programlar ile yol altyapısı ödemeleri durduruldu.
- Uluslararası yardımı açmak için 42 hükümet kararı gerekli; ilk tarih 1 Kasım'dı, son tarih 15 Ekim olarak güncellendi.
- Bu kararlara bağlı uluslararası finansman tutarı 29,5 milyar dolar; Ukrayna bunu 2026 sonuna kadar çekmeyi hedefliyor.
- Ukrayna AB ortaklarının yanı sıra Birleşik Krallık, Kanada ve Japonya'dan da savunma bütçesi desteği istedi.
- Cumhurbaşkanı Zelensky, ocak-şubat drone siparişlerinin ödenememe riski nedeniyle orduda kış aylarında 'ciddi sorunlar' yaşanabileceği uyarısında bulundu.
Neden önemli
Açıklama, Ukrayna'nın savaşı sürdürmek için ne kadar büyük bir dış finansmana bağımlı olduğunu ve açığın 2026 sonuna kadar kapatılmaması durumunda askeri operasyonların doğrudan etkilenebileceğini ortaya koyuyor. Hükümet kültürel programları, yol ve altyapı ödemelerini durdurup 2027 bütçesinde KDV'yi 1 puan artırmayı planlarken, söz konusu 42 kararın bir kısmı Verkhovna Rada'nın (Ukrayna parlamentosu) onayına bağlı. Söz verilen 29,5 milyar dolarlık ortak finansmanının önünü açacak 15 Ekim son tarihi, hem Ukrayna'nın iç bürokrasisini hem de AB, Birleşik Krallık, Kanada ve Japonya ile dondurulmuş Rus varlıkları ve Ukrayna Destek Kredisi gibi mekanizmaları kritik bir test noktasına getiriyor.
Ne oldu
Başbakan Serhiy Koretsky, 27 Eylül'de TSN / "1+1" kanalından Alla Mazur'a verdiği röportajda Ukrayna'nın savunma bütçesinde 27 milyar dolarlık bir açık bulunduğunu söyledi. Bu açığın yaklaşık 7 milyar dolarlık bölümü iç tasarruf, harcama optimizasyonu ve bütçe kaynaklarının yeniden tahsisiyle karşılanacak; kalan 20 milyar dolar ise uluslararası ortaklardan sağlanmaya çalışılıyor. Açıklanan 27 milyar dolarlık açık, Şubat ayındaki Ramstein formatı toplantısında duyurulan toplam 155 milyar dolarlık savaş finansmanı ihtiyacının bir parçası; 20 milyar dolarlık dış kaynak ihtiyacı drone, füze, silah, askeri teçhizat ve diğer Savunma Kuvvetleri ihtiyaçları için kullanılacak. Koretsky, askeri personel maaşlarının, ailelerine yönelik destek ödemelerinin, emekli maaşlarının, doktor ve öğretmen maaşlarının tam ve zamanında ödeneceğini taahhüt etti. Hükümet tasarruf kapsamında bazı kültürel programların ve "Dayanıklılık Planları" kapsamındaki yol bakımı ve yeni yol inşası ödemelerinin durdurulduğunu açıkladı; 2027 taslak bütçesinde KDV'nin yüzde 1 artırılması planlanıyor. Koretsky, ortaklardan söz verilen yardımı açmak için gereken 42 hükümet kararının 15 Ekim'e kadar tamamlanacağını söyledi; bu kararlara bağlı uluslararası finansman tutarının 29,5 milyar dolar olduğu ve 2026 sonuna kadar çekilmesinin hedeflendiği belirtildi. Olası ek kaynaklar arasında Ukrayna Destek Kredisi programının hızlandırılması, dondurulmuş Rus varlıklarının kullanılması, ek ortak kredileri ve iç harcamalarda daha fazla optimizasyon sayılıyor. Açığın nedenleri olarak savaşın artan teknolojik maliyeti, Savunma Bakanlığı'nın 2026'nın ilk yarısı harcamalarını ikinci yarı fonlarıyla finanse etmiş olması ve ortaklara yönelik tüm yükümlülüklerin yerine getirilmemiş olması gösterildi. Cumhurbaşkanı Zelensky ise ocak-şubat ayı drone siparişlerinin ödenememe riskine dikkat çekerek kış ayları için 'ciddi sorunlar' uyarısı yaptı.
Uluslararası kaynaklar olayı nasıl aktarıyor
Raporlara göre bazı Avrupalı yetkililer bu kadar büyük bir açık beklemediklerini belirtti; ortak görüşmecilerden bazıları harcamaların verimliliğini ve ihtiyaçların abartılıp abartılmadığını sorguladı. Hükümet olası ek kaynaklar arasında Ukrayna Destek Kredisi programının hızlandırılmasını, dondurulmuş Rus varlıklarının kullanılmasını, ek ortak kredilerini ve iç harcamalarda daha fazla optimizasyonu sayıyor; Ukrayna AB ortaklarının yanı sıra Birleşik Krallık, Kanada ve Japonya'dan da savunma bütçesi desteği talep etti. Koretsky, gereken 42 kararın 15 Ekim'e kadar tamamlanması konusunda açık bir taahhütte bulunarak, ortaklara Ukrayna'nın iç bürokratik ve yasal süreçlerini hızlandırmaya hazır olduğu mesajını verdi.
Arka plan
155 milyar dolarlık toplam savaş finansmanı ihtiyacı Şubat ayındaki Ramstein formatı toplantısında açıklandı; bu rakam hem doğrudan Ukrayna devlet bütçesi harcamalarını hem de Patriot füzeleri, fırlatıcılar ve uçaklar dahil ortak askeri yardımını kapsıyor. Başbakan Koretsky, açığın nedenleri arasında savaşın artan teknolojik maliyetini, Savunma Bakanlığı'nın 2026'nın ilk yarısı harcamalarını ikinci yarı fonlarıyla finanse etmiş olmasını ve ortaklara yönelik tüm yükümlülüklerin yerine getirilmemiş olmasını sıraladı. Savunma Bakanı Yevheniy Khmara da 27 milyar dolarlık savunma bütçesi açığını daha önce kamuoyu önünde dile getirmişti.