Ukrayna Başbakanı Koretsky: Askerlikten muafiyet (bронь) sistemi bu hafta yeniden düzenlenecek
Ukrayna Başbakanı Serhiy Koretsky, BBC News Ukrayna'ya verdiği ve 19 Ekim Pazartesi günü yayımlanan röportajda, Bakanlar Kurulunun seferberlikten muafiyet (бронь) sisteminde değişiklikleri bu hafta sonuçlandıracağını açıkladı. Koretsky, son altı-sekiz aydır aylık бронь ve erteleme sayısının on binlerce kişi arttığını, “gerçekten kritik” işletmelerin bünyelerindeki çalışanları броньлемeye devam edeceğini, buna karşılık statüsünü biçimsel olarak kullanan işletmelere yönelik kuralların sıkılaştırılacağını söyledi.
Öne çıkanlar
- Başbakan Serhiy Koretsky, Bakanlar Kurulunun seferberlikten muafiyet sistemindeki değişiklikleri bu hafta içinde sonuçlandıracağını söyledi.
- Bakanlar Kurulu, бронь hakkına sahip işletmeler için ayrılabilir personel oranını yüzde 100'den yüzde 85'e düşürmeyi değerlendiriyor.
- Değişikliklerin savunma sanayi kompleksindeki 900'den fazla işletmeyi etkilemesi bekleniyor.
- Koretsky, бронь hay geçici erteleme sayısının son 6–8 aydır on binlerce kişi arttığını belirtti.
- Kritik işletme statüsünün belirlenmesinde iki temel ölçüt olarak savunma kapasitesine katkı ve devletin yaşamsal işleyişinin sağlanması gösterildi.
- Enerji sektörü çalışanları için бронь oranının değiştirilmeyeceği, en zorlu kış öncesinde korunacağı bildirildi.
Neden önemli
Koretsky'nin açıklaması, savunma sanayi de dahil olmak üzere kritik işletmelerin бронь war yararlanma koşullarının somut biçimde daraltılacağına işaret ediyor. Önerilen yüzdeksomalı tavan, 900'den fazla savunma işletmesini doğrudan etkileyebilir ve Genelkurmayın doldurma ile rotasyon ihtiyacı gerekçesiyle serbest kalacak personelin savaş gücüne kazandırılmasını hedefliyor. Reform, “k kritik işletme” etiketinin suiistimaline karşı bir yanıt niteliği taşırken, Kiev'in savaş dönemi savunma ihtiyaçlarıyla ekonominin işleyişi arasındaki dengeyi de ortaya koyuyor.
Ne oldu
Ukrayna Başbakanı Serhiy Koretsky, 19 Ekim Pazartesi günü yayımlanan BBC News Ukrayna röportajında, Bakanlar Kurulunun seferberlikten muafiyet (бронь) sistemine yönelik değişiklikleri bu hafta içinde sonuçlandırmayı planladığını duyurdu. Koretsky, son altı-sekiz aydır aylık бронь ve erteleme sayısının on binlerce kişi arttığını, eğilimin sürmesi halinde yakında neredeyse herkesin броньlanmış olacağını söyledi. Bakanlar Kurulunun, бронь war hakkı olan işletmeler için ayrılabilir personel payını yüzde 100'den yüzde 85'e indirmeyi değerlendirdiği belirtildi; bu değişikliğin savunma sanayi kompleksindeki 900'den fazla işletmeyi etkilemesi bekleniyor.
Koretsky, gerçekten kritik işletmelerin eskisi gibi броньlemeye devam edeceğini, gözden geçirmenin yalnızca kritiklik statüsünün biçimsel olarak kullanıldığı, fiilen kritik iş yapmayan çalışanların броньlandığı durumları kapsadığını söyledi. Örnek olarak, Ukrenergo'nun varsayımsal bir taşeron şirketinde 100 çalışanın tamamının броньlı olduğu, ancak yalnızca 20'sinin sözleşmeli işi fiilen yaptığı, bir başka örnekte ise yılda “yaklaşık iki drone” üreten bir şirketin yüzlerce çalışanı броньladığı iddiası dile getirildi. Kritik işletme statüsünün iki temel ölçütü olarak savunma kapasitesine katkı ve devletin yaşamsal işleyişinin sağlanması gösterildi; maaş düzeyi ve vergi borcu olmamasının tek başına “kritik işletme” anlamına gelmediği vurgulandı. Enerji sektörü çalışanları için бронь oranının en zorlu kış öncesinde değiştirilmeyeceği bildirildi.
Arka plan
Ukrayna'nın seferberlik yasası, belirli kritik işletmelere çalışanlarını askerlikten muaf tutma (бронь) olanağı tanıyor. 30 Mayıs 2025'te Bakanlar Kurulu, Silahlı Kuvvetlerin ihtiyaçları için kritik işletmelerin tüm askere elverişli çalışanlarının броньlanmasına izin verdi; Ağustos 2025'te aynı olanak cephe bölgelerindeki kritik işletmelere de genişletildi. Mayıs ayında Ekonomi Bakanlığı, Temmuz'dan itibaren kritik statü için asgari ortalama maaşı 21.618 grivniden 25.941 grivniye (üç asgari ücret) çıkaracağını ve бронь işleminin yalnızca birincil iş yerinde yapılabileceğini duyurdu. Bakanlar Kurulu 13 Ekim'de değişikliklere ilişkin nihai kararı almayıp beş günlük revizyon süresi verdi ve бронь war için kolluk birimlerinin yer aldığı bir Koordinasyon Merkezi kurulmasını onayladı. Koretsky, 16 Ekim'de Verkhovna Rada'da yüzde 100 бронь war nın “yapay kadre şişirmeye” olanak tanıdığını ve bunun bir suistir olduğunu söyledi.